Zoektocht naar de taal in een xenofoob dorp

Theater * * * * Messen in Hennen van David Harrower door Theater Frascati. Regie: Julie van den Berghe. Inl.: www.theaterfrascati.nl

Theater * * * *

Messen in Hennen

van David Harrower door Theater Frascati. Regie: Julie van den Berghe. Inl.: www.theaterfrascati.nl

Er ligt wat hooi verspreid op de grond, er staat een houten kermispaard, de achterwand is zwart en een geheimzinnige man zit op een kistje. Een bruidspaar maakt zijn entree. Zij is dartel en vol levenslust; hij een stoere boer die zijn jonge vrouw vergelijkt met een akker. Maar de vrouw gelooft niet in vergelijkingen, zij is geen akker, net zo min als de schijnende maan een kaas is, ook al zeg je: „Kijk, de maan is als een kaas”.

Zo begint een van de mooiste theaterteksten van de laatste tijd, Messen in Hennen (Knives in Hens, 1995) van de Schotse schrijver David Harrower. Regisseur Julie van den Berghe (1981) kiest het stuk als afstudeervoorstelling van de Amsterdamse Theaterschool. De zuivere soberheid die Van den Berghe nastreeft, past prachtig bij het schrijftalent van Harrower. Zijn tekst vaart wel bij abstractie.

In Messen in Hennen draait alles om de taal. Van den Berghe heeft drie schitterende acteurs gevonden voor haar eerste grote regie: Wendell Jaspers als de boerin, Jaap Spijkers als de boer en Sabri Saad el Hamus in de rol van molenaar. De dorpsgemeenschap schetst Harrower als een bekrompen samenleving van xenofobe lieden, die elk afwijkend gedrag beschimpen.

In haar regie benadrukt Van den Berghe de prilheid van elke eerste ervaring; de tedere liefde evengoed als de genadeloze. Het lezen van boeken evengoed als het ploegen van een akker. Spijkers en Saad el Hamus vertolken krachtig de verschillende mannenrollen.

De mooiste vondst in Messen in Hennen komt aan het slot. De vrouw vindt in de molenaar haar nieuwe liefde; hij schrijft woorden op haar lichaam, en zij op dat van hem. Nu heeft de vrouw de taal gevonden, maar het maakt haar niet gelukkig. Ze voorvoelt dat de dorpelingen haar gaan verstoten, en ze vlucht. Met de molenaar. Op de zwarte achterwand schrijft ze in witte krijtletters: „Het dorp heeft een molenaar nodig”. Jaspers maakt een gedicht van haar theatertekst: „De wind beweegt de takken, een lamp danst, het krijt schrijft een witte punt”.

Kester Freriks

    • Kester Freriks