Film Van Hove in theaters

Film Amsterdam. Regie: Ivo van Hove. Te zien: 12-13 mei Ketelhuis Amsterdam en in theaters in Haarlem. Utrecht en Den Bosch. **

Als een wervelwind vliegt de camera door Amsterdam, een beetje zoals hij door Mumbai ging in Slumdog Millionaire. Van een camping in Noord, over de Dam, door een complex van slooppanden, een politiebureau dat eigenlijk ook als leegstaand pand oogt, en dan zitten we ineens in Fes, Marokko. Amsterdam, de eerste speelfilm van Ivo van Hove, is een mozaïekfilm à la Short Cuts van Robert Altman of Crash van Paul Haggis.

Rondom het misdaadverhaal van een illegale Marokkaanse straatcrimineel (Mimoun Oaïssa) die wil trouwen met de zus (Katja Herbers) van zijn Hollandse kompanen en droomt van een fastfoodketen, weeft debuterend scenarist Jeroen Planting nog vier verhaallijnen van personages die zijdelings bij de straatcrimineel zijn betrokken: een Hollandse Flodderfamilie, een Waals homostel, een Duitse familie op vakantie, en een New Yorks echtpaar.

Ivo van Hove maakte eerder de tv-film Thuisfront (1998), en hij is beroemd als toneelregisseur en artistiek leider van Toneelgroep Amsterdam. Toneelmatig is zijn speelfilmdebuut geenszins. Met cameraman Marc Felperlaan (bekend van De lift en Amsterdamned en films van Alex van Warmerdam) maakt hij een kleurrijk mozaïek, met prachtige beeldvondsten, vooral in de Marokkaanse scènes, in een razendsnelle, slimme montage. De film oogt prachtig en duur, het ingewikkelde verhaal is goed te volgen, het spel is van hoog niveau, en de film is zeker onderhoudend. Goed gemaakt dus. Voor de Van Hove-fans zijn er genoeg verwijzingen naar zijn toneelwerk: rauwe lichamelijkheid, in het geweld en in de liefde, en grote emoties, in een krachtige, formalistische vorm.

Dat verhult niet dat Van Hove en Planting een dun en plat verhaal vertellen, dat een clichématig beeld geeft van Amsterdam en haar nomadische bewoners. De personages en hun problemen blijven steken in schetsen. Ondanks cynische gewelddadigheid blijven de boeven kolderiek, een moderne variant op Snuf en Snuitje. De film heeft trouwens wel meer onbedoeld lachwekkende momenten, als de pretenties weer eens niet worden waargemaakt.

De film, afgewezen voor een normale roulatie, maakt een korte theatertournee, de dvd is er op 30 juni. Wie hem ziet, begrijpt waarom. De film is te plat en modieus als kunstfilm. Wel vermakelijk, maar niet overrompelend genoeg voor een actiefim voor het grote publiek.

    • Wilfred Takken