Een prijzig kopje koffie

De vraag naar koffie zou door de crisis dalen.

Maar dat blijkt niet waar: men drinkt nog evenveel koffie. En het aanbod daalt.

De vraag naar koffie blijft onverminderd hoog. Consumenten drinken minder vaak koffie buiten de deur, maar zetten het nu thuis. Foto AFP France, Nord - Pas de Calais, Nord, Flandre, coffee pots and cups of coffee, indoors. Photononstop;AFP;Soleil Noir

Een kop koffie gaat duurder worden nu de grondstofprijzen van zowel koffie als suiker flink zijn gestegen. De prijsstijging is het gevolg van slechte oogsten en een grote vraag.

Vooral de prijs van Colombiaanse Arabicakoffie, koffie van overwegend hoge kwaliteit, steeg op de termijnmarkt in New York explosief tot bijna 2,20 dollar (1,61 euro) per pound (453,6 gram). Dat niveau was in twaalf jaar tijd niet zo hoog. Colombia is na Brazilië en Vietnam de grootste koffieproducent ter wereld, goed voor zo’n 12 procent van de markt.

De Colombiaanse oogst heeft te kampen met de gevolgen van zware regenval en een geplande verjonging van de koffieplantages, waardoor de voorraden zijn gedaald tot een dieptepunt. De Colombiaanse koffieproductie daalde volgens cijfers van de Federación Nacional de Cafeteros de Colombia in de eerste drie maanden van dit jaar tot 2,5 miljoen zakken groene koffiebonen à 60 kilogram. In het eerste kwartaal van vorig jaar bedroeg de oogst nog 3,3 miljoen zakken.

Daarnaast kreeg Colombia de afgelopen weken te maken met een staking van vrachtwagenchauffeurs, waardoor de export van koffie verder onder druk is gekomen. De chauffeurs eisen lagere brandstofprijzen.

Ook andere koffiesoorten stegen in prijs, zij het niet zo extreem. De gemiddelde prijs voor ruwe koffie steeg vorige week naar 1,28 dollar per pound, ruim 50 procent meer dan in december vorig jaar.

Tot voor kort dachten velen dat de vraag naar koffie zou afnemen onder invloed van de financiële crisis. Maar die voorspelling lijkt niet uit te komen; consumenten drinken minder vaak koffie buiten de deur, maar zetten het nu thuis. De vraag blijft daardoor onverminderd hoog. Volgens de International Coffee Organization in Londen bedroeg de wereldconsumptie aan koffie vorig jaar 128 miljoen zakken, een stijging ten opzichte van de 125,1 miljoen zakken in 2007.

Door de toenemende vraag stijgen de grondstofprijzen voor koffie de laatste jaren voortdurend. In 2002 bedroeg de gemiddelde ruwe koffieprijs nog 48 dollarcent per pound.

De wereldoogst van koffie is daarnaast sterk afhankelijk van klimaatinvloeden en vertoont traditioneel grote schommelingen. Consumentenprijzen wijzigen doorgaans navenant.

Volgens Denis Seudieu, econoom van de International Coffee Organization, is de uitzonderlijk hoge koffieprijs slechts een tijdelijk fenomeen. „Tegen oktober, november, als de nieuwe oogst in Colombia van het het land komt, zal de situatie weer zijn genormaliseerd”, aldus Seudieu. Het tekort in Colombia ziet hij op dit moment het grootste probleem voor de koffieprijs.

Wel denkt Seudieu dat de koffiebranders ondertussen de hogere grondstofprijzen aan de consument zullen doorberekenen. De eerste tekenen daarvan laten zich al zien.

De Amerikaanse voedingsproducent Kraft verhoogde afgelopen maand zijn winkelprijzen voor Colombiaanse koffievariëteiten met bijna 19 procent, als gevolg van de hogere prijs die het moet betalen voor de koffiebonen uit dat land. Douwe Egberts, marktleider in Nederland op het gebied van koffie, was gisteren niet bereikbaar voor commentaar.

Behalve de prijs van koffie steeg ook de prijs van suiker afgelopen week naar een recordhoogte op de termijnmarkten. Het prijsniveau steeg boven de 450 dollar per ton. De prijsstijging wordt hier veroorzaakt omdat analisten verwachten dat India, in omvang de grootste suikerconsument ter wereld, op grote schaal suiker moet gaan importeren na mislukte oogsten in eigen land.

India is na Brazilië de grootste suikerproducent ter wereld. Het land zwaaide in het verleden wel vaker heen en weer van suikerexporteur naar -importeur en altijd had dat gevolgen voor de prijzen op de wereldmarkt. Handelaren verwachten dat de Indiase suikeroogst met 40 procent zal terugvallen tot 15 miljoen ton. Het land verbruikt jaarlijks 23 miljoen ton suiker. Wereldwijd bedraagt de suikerconsumptie 160 miljoen ton.

Gaat nu behalve het kopje koffie, ook het suikerklontje duurder worden? Nee. Volgens commercieel directeur van de Suiker Unie, Hans Hogeweg, zal de Nederlandse consument niets merken van de gestegen suikerprijzen. „In de Europese Unie produceren wij zelf suiker en daardoor merken wij relatief weinig van prijsschommelingen op de wereldmarkt”, aldus Hogeweg.

„Daarnaast importeert de Europese Unie suiker van boeren uit de minst ontwikkelde landen. Die krijgen over het algemeen al een hogere prijs voor hun product dan het geldende tarief op de wereldmarkt.”

    • Sander Voormolen