Echt, net echt of bijna namaak

Rondleiding door de supermarkt als het museum van bijna-namaak. Over de strijd tussen A-merken en huismerken.

Heinz tomatenketchup en het huismerk van AH

Dames en heren, welkom. Graag willen we u meenemen op een kleine rondleiding door een van onze nationale musea voor echt, namaak en bijna-namaak. Opdat u in de supermarkt eens met andere ogen rondkijkt. De aanleiding voor deze guided tour zijn de opmerkingen van de Vice President Legal Affairs van merkartikelenfabrikant Sara Lee, Hans Voorberg, die vorige maand tijdens een congres over merken stelde dat de positie van het A-merk door de Nederlandse supermarkten op verschillende manieren wordt ondergraven. Niet alleen wordt het A-merk door de retailers ingezet in een prijzenslag, waardoor de marges nagenoeg zijn verdwenen, maar ook lift het supermarkthuismerk flink mee op de uitstraling, de verpakking en de innovatie van het A-merk, aldus Voorberg tijdens het Benelux Merken Congres op 17 april in Amsterdam. Een van de supermarkten die zich aangesproken mag voelen is Albert Heijn, aldus Voorberg.

Vandaar dat we vandaag deze rondleiding organiseren.

Nogmaals welkom. Ik zie dat u allemaal al een karretje hebt gepakt dus we kunnen de rondleiding zo beginnen. Maar eerst nog even een paar mededelingen van huishoudelijke aard. Anders dan u in een gewoon museum gewend bent, is het in dit Namaakmuseum nadrukkelijk toegestaan de kunstwerken aan te raken. U kunt de objecten rustig van hun plaats nemen om ze van alle kanten te betasten en te bestuderen. Mocht u interesse hebben in een specifiek werk dan is het ook mogelijk dit meteen aan te schaffen. In dat geval verzoek ik u het werk in uw karretje te plaatsen. En dan gaan we nu van start.

We beginnen onze tour in de Snack Room van het museum. Aan uw rechterhand ziet u meteen al een pronkstuk uit de collectie: de Temptations Sweet Chili chips.

Dit is recent werk van de huismerkdesigners en ik kan u zeggen dat het een ongekend succes is. De combinatie van de naam, kleurstelling en ingrediënten roept bij al onze bezoekers meteen de gedachte op aan de grote inspiratiebron, de Sensations Sweet Chili chips van Lay’s. En zoals bij veel topstukken in dit museum roept het meteen vragen op als: is het namaak, of bijna-namaak, of origineel? Het gaat hier om zo subtiel gemaakte verschillen dat het de vraag is of hier in juridische zin sprake is van namaak.

Als we hier de hoek om gaan komen we in de Sauzen & Soepen Sectie van het museum. Hier maakt u kennis met een ander staaltje raffinement van de in-house-ontwerpers. Zij laten zich niet alleen door het design van de verpakkingen van A-merken inspireren, ze kijken ook goed naar de vorm. Aan uw linkerhand ziet u hoe de designers er in geslaagd zijn de uiterlijke vorm van de bekende Heinz-ketchupfles heel dicht te benaderen.

En wat vindt u van deze, hier op rechts? Dat is de populaire Kop Soep, de poedersoep van het museum. Zonder twijfel geïnspireerd op het A-merk Cup a Soup. Een gedurfd meesterwerkje, met die herkenbare P zo groot op de verpakking. Dat moet toch bij velen van u dat herkenbare 4 uur-gevoel oproepen.

In het algemeen heeft men bij het Namaakmuseum natuurlijk regelmatig te maken met brommende A-merkfabrikanten. Zo zit men momenteel naar verluidt eigenlijk te wachten op een boze brief van Unilever, de producent van Rexona. Want de kersverse creatie ‘deo á la Rexona’ in drie varianten hier op rechts, kan toch niet aan de aandacht van de Rotterdamse deodorantmakers ontsnapt zijn.

Niet dat men in het museum zo’n brief vreest. Bij Unilever weten ze ook wel dat het speelveld ruim is: als in het museum bij huismerken namaak in juridisch opzicht iets te ver doorschieten, heeft men natuurlijk meer pijlen op de boog. Zoals u weet onderhouden de supermarkten warme relaties met al die grote fabrikanten, dus als het echt uit de hand loopt kunnen ze altijd nog dreigen de originele A-kunstwerken een paar verdiepingen lager op ‘hernia-hoogte’ uit te stallen of ze, in het ergste geval, helemaal uit het museum verwijderen.

Rectificatie / Gerectificeerd

Correcties en aanvullingen

Albert Heijn

De laatste woorden in de reactie van Albert Heijn in het artikel Echt, net echt of bijna namaak (12 mei, pag. 18) waren weggevallen. De complete laatste zin: Onze huismerkproducten hebben daarom een herkenbare Albert Heijn-uitstraling door het gebruik van een witte rand met aan de linkerkant het Albert Heijn-logo.

    • Bas Kist