Homo photographicus

De sociale netwerken op internet zijn een mer à boire voor datajagers. Nu heeft weer iemand een slok genomen uit de gegevens over publieksfoto’s op de website Flickr. Resultaat: een kaart die toont wat mensen interessant vinden.

Het gaat om foto’s met ‘geotagging’. Daarbij is de locatie waar de foto is genomen, toegevoegd aan het digitale bestand van de foto. Sommige camera’s doen dat automatisch (bijvoorbeeld die van de iPhone), maar wie een ouder toestel heeft, kan op Flickr plaatsgegevens met de hand invullen.

De meeste foto’s op Flickr zijn voor iedere bezoeker van de site te zien, inclusief eventuele geodata. David Crandall van Cornell University heeft 35 miljoen plaatjes onderzocht en heeft voor elke afbeelding een stipje op de kaart gezet. De kaart bleek niet nodig: die ontstond door het zetten van de stipjes vanzelf. Wel is het een vertekende kaart geworden. Sommige landen en steden staan er extra geprononceerd op. Niet door hun omvang, bevolking of economische gewicht, maar doordat er meer wordt gefotografeerd.

Zo bleek, niet verrassend, dat New York de meest gefotografeerde stad ter wereld is en het Empire State Building het meest gewilde onderwerp. Opvallend genoeg is de vijfde plaats in deze stad voor de Apple Store, waar iPhones en iPods worden verkocht. Het feit dat de iPhone op Flickr de meest gebruikte camera is, zal daar niet vreemd aan zijn. Amsterdam staat op de tiende plaats, pal achter Rome en nog vóór Boston, Barcelona en Berlijn.

Het werd echt leuk toen Crandall zich stortte op het bestuderen van verzamelingen foto’s van dezelfde persoon mét plaats- en tijdinformatie. Hij kon daarmee verplaatsingen in kaart brengen. In steden waar veel wordt gefotografeerd, werden zo zelfs delen van de plattegrond zichtbaar, met meer zwarting naarmate routes populairder waren. Verder heeft Crandall een manier ontwikkeld om overeenkomsten tussen foto’s te bepalen en zo uit een groot aantal foto’s van één locatie een representatieve foto te halen van de bezienswaardigheid ter plaatse.

Crandall, die zijn onderzoek onlangs presenteerde op een conferentie in Madrid, suggereert een toepassing: een reisgids die je de weg wijst naar plaatsen die volgens de collective wisdom van fotograferende toeristen het meest interessant zijn. Techno draait dat graag om: je kunt zijn kaarten gebruiken om clichébestemmingen te mijden en buiten de toeristenmassa te blijven, ook als die zich van A naar B verplaatst.

Grappig: als twee gebruikers van Flickr minstens vijf keer foto’s hebben gemaakt binnen 24 uur en binnen 100 km van elkaar, is de kans 60 procent dat ze bij Flickr elkaars contactpersonen zijn.

Herbert Blankesteijn

Dit is een wekelijkse rubriek over technologie.