Combinaties

Wanneer iemand je niet aankijkt of plotseling wegkijkt terwijl hij spreekt, moet je op je hoede zijn. Uit dergelijk gedrag kan blijken of iemand liegt, of informatie achterhoudt. Sinds ik dit weet, doe ik, ook als ik de waarheid spreek, mijn best om gesprekspartners aan te blijven kijken, wat soms leidt tot overmatig staren – iets wat ook al behoort tot het kenmerkende gedrag van een leugenaar. Wat dat betreft is schrijven makkelijker dan spreken. Toch kun je ook bij geschreven teksten de indruk krijgen dat iemand niet de waarheid spreekt, of belangrijke informatie achterhoudt.

„Het zou een prachtige combinatie kunnen worden, denkt iedereen die erbij betrokken is: de Rietveld Academie, een van de belangrijkste kunstopleidingen van Nederland, die van Amsterdam Oud-Zuid vertrekt naar Bos en Lommer in het westen van de stad”, las ik op 30 april in de Volkskrant. Het is alsof de schrijver van deze zin wegkeek terwijl hij hem typte, zo hinken de woorden. Nu staat er op internet een al even moeizame, aangepaste versie: „Het zou een prachtige combinatie kunnen worden, denkt iedereen die erbij betrokken is: docenten en studenten van de Rietveld Academie, een van de belangrijkste kunstopleidingen van Nederland, die uit Amsterdam Oud-Zuid vertrekken naar Bos en Lommer in het westen van de stad.”

Dit artikel doet de waarheid geweld aan. Docenten en studenten van de academie reageerden stomverbaasd en geschrokken. Ze waren niet op de hoogte van de verhuisplannen en moesten uit de krant vernemen hoe ver deze al gevorderd zijn.

Voor mij was het glazen gebouw van de Rietveld Academie een belangrijke reden waarom ik er wilde studeren. Het is het grootste gebouw dat Gerrit Rietveld verwezenlijkte en als eerbetoon aan hem werd de kunstacademie na zijn overlijden naar hem vernoemd. Toen ik er voor het eerst binnenliep, had ik de sensatie dat mijn hoofd openging, als een bloemkelk die licht opvangt. Hier is ruimte, voelde ik. Het gebouw is licht en wijd, zoals je wilt dat je gedachten zijn. Er is denkruimte en beweegruimte, weet je wanneer je er langere tijd doorbrengt, en merkte ik ook weer toen ik er begon met lesgeven.

Hoe komt iemand erbij zo’n ruimte te verlaten? En hoe komt de verslaggever aan zijn informatie? Het kan niet anders dan dat hij alleen met de directie van de Rietveld Academie heeft gesproken. Uit zijn stuk blijkt dat directeur Tijmen van Grootheest een uitbreidingsvisioen heeft gekregen. Enkele jaren geleden had hij een ander visioen, dat in 2004 leidde tot de bouw van een toren pal naast het Rietveldgebouw.

De uit zijn voegen barstende academie heeft nu een nog groter gebouw nodig, zo redeneert de directie. Is het niet een beter idee om eerst na te denken of het wel zinvol is meer en meer studenten aan te nemen? Veel docenten pleiten voor een strengere selectie, om intensiever te kunnen werken met talentvolle mensen, en om misleiding van hoopvolle, minder getalenteerde studenten te voorkomen. Hoe dan ook, de docenten is niet gevraagd wat zij van belang achten voor de toekomst van de academie. Laat de directie daar eens mee beginnen.

Het zou een prachtige combinatie kunnen worden: een Rietveld Academie met talentvolle studenten, in het gebouw dat voor deze studenten is gemaakt.

    • Maria Barnas