Ballingschap en het zigeunerhart

Mickael Franci (Foto Peter de Krom) frontman Mickael van de band Mala Vita. Gefotografeerd na terugkomst van een optreden in Hongarije. Foto: Peter de Krom Krom, Peter de

„De zigeunercultuur zit ons in het bloed. Mijn bandleden komen bijna allemaal uit voormalig Joegoslavië, en op de Balkan is de cultuur doortrokken van zigeunerinvloed. Ik ben zelf half Italiaans, en ook daar zat de zigeunerstijl in de wortels van muzikale cultuur, zoals te horen is in Napolitaanse muziek. Zo is die stijl voor ons allemaal vanzelfsprekend.”

Mickael Franci is de zanger van de Nederlandse band Mala Vita. Vier van de zes muzikanten van zijn band zijn tijdens de oorlog vanuit Joegoslavië naar Nederland gevlucht. Van Mala Vita verscheen onlangs de derde cd, En Exilio. ‘Ballingschap’ is de rode draad in de nummers. Mala Vita speelt mestizo (‘van gemengd bloed’), een explosief mengsel van schetterende Balkan-klanken, reggae-ritmes en metal-riffs, en is populair in heel Europa. De teksten worden gezongen in het Engels, Italiaans, en Servo-Kroatisch.

„We gebruiken alle talen die we onderling zelf spreken. Als je met ons in de tourbus zit hoor je Nederlands, Engels, Italiaans, en Servo-Kroatisch door elkaar. Onze teksten zijn een voortzetting van die conversaties.

„Onze bandleden komen uit Servië, Bosnië en Kroatië. Bij het eerste contact merkte ik dat ze over sommige onderwerpen die met hun achtergrond te maken hadden, niet met elkaar praten. Ze willen niet aan de oorlog worden herinnerd. Maar we hebben ook plezier om onze onderlinge verschillen, als we eetgewoonten uitwisselen, bijvoorbeeld, en andere oppervlakkige dingen.

„Je merkt dat kunstenaars, schrijvers en muzikanten uit de verschillende delen van ex-Joegoslavië elkaar in hun nieuwe woonplaats altijd opzoeken. Zo kregen we steeds meer ex-Joegoslaven in de band. Ze delen het gevoel van ontheemding. Want door te vluchten waren ze het gevaar voor hun leven kwijt, maar hier kregen ze te maken met ontheemding en eenzaamheid. Dat is ook een gevaar.

„De Balkan is op onze nieuwe cd meer aanwezig dan eerst. De vorige had meer invloed uit de Latijns-Amerikaanse muziek omdat die nummers waren geschreven door mij en producer Gambeat, die bas speelt bij Manu Chao. Nu hadden de andere bandleden meer bemoeienis en zij brachten zigeunermuziek in, want daar zijn ze nu eenmaal mee grootgebracht. Ik zou die zigeunerstijl omschrijven als een combinatie van melancholie en vrolijkheid: onze nummers zijn melancholisch en opzwepend tegelijk. Die melancholie zit in ieder geval in alles wat accordeonist Emil Kunto speelt: met veel halve noten en versieringen. Dat hoor je in liedjes als Sljivovica en DF, en natuurlijk in God Is A Gipsy.” Hij lacht. „Al zit daar ook metal en hiphop doorheen.”

De cd ‘En Exilio’ is nu uit bij Foreign Media. Mala Vita treedt op: 5/5 Bevrijdingsfestival Almere; 9/5 Nacht van Europa, Groningen; 10/5 Retie Festival, Retie. Meer info: malavita.net

    • Hester Carvalho