Vrouw van bonenkever paart vaak om schaars vocht binnen te krijgen

De penis van de bonenkever kan schade aanrichten bij de kevervrouw. Bij vochtbe-hoefte paart ze toch vaak. foto Uppsala University Vrouw van bonenkever paart vaak om schaars vocht binnen te krijgen The genitalia of the Callosobruchus maculatus. Referenced in Rönn, J., Katvala, M. & Arnqvist, G. 2007. Coevolution between harmful male genitalia and female resistance in seed beetles. Proceedings of the National Academy of Sciences 104, 10921-1092. and Hotzy, C. & Arnqvist, G. 2009. Sperm competition favors harmful males in seed beetles. Current Biology 19, 404-407. Foto: Johanna Rönn, Department of Animal Ecology, Uppsala University. Vrouwelijke bonenkevers paren vaker als ze in een droge omgeving leven. Ze gebruiken het vocht uit het relatief omvangrijke ejaculaat voor hun levensonderhoud. Volgens drie Canadese onderzoekers van de universiteit van Toronto hebben zij als eersten aangetoond dat sperma ook als drinkwatervoorziening kan worden gebruikt. Sperma is bij ander dieren wel bekend als voedselbron (Behavioral Ecology and Sociobiology, april).

Vrouwelijke bonenkevers paren vaker als ze in een droge omgeving leven. Ze gebruiken het vocht uit het relatief omvangrijke ejaculaat voor hun levensonderhoud. Volgens drie Canadese onderzoekers van de universiteit van Toronto hebben zij als eersten aangetoond dat sperma ook als drinkwatervoorziening kan worden gebruikt. Sperma is bij ander dieren wel bekend als voedselbron (Behavioral Ecology and Sociobiology, april).

Bonenkevers (Callosobruchus maculates) hebben zich uit droge delen van West-Afrika wereldwijd verspreid als plaagsoort in groenteopslagplaatsen. Vrouwelijke bonenkevers paren meermalen en met verschillende mannetjes. Dat terwijl het paren voor de vrouwtjes nadelen heeft. De weerhaken aan het mannelijk geslachtsdeel verwonden de vrouw.

De Canadezen onderzochten of de vrouwtjes wellicht op voedsel of vocht uit zijn. Ze testten de ‘materieel voordeelhypothese’ door groepen vrouwtjesdieren meer of minder voedsel of water te geven en te bekijken of de paringsbereidheid daarmee af- of toenam. Vrouwtje kregen water, suikerwater of bakkersgist, en werden vergeleken met dieren die daarvan verstoken bleven. Acht dagen lang kregen ze bovendien dagelijks een maagdelijk mannetje in hun kooi.

Bij ruim water en suikerwater daalde het aantal copulaties aanzienlijk. Louter gratis voedsel, het droge bakkersgist, had dat effect niet. Dus waterbehoefte is voor de vrouwtjes een belangrijke bijkomende stimulans tot paren. En het is een belangrijke factor, want ze leveren levensweken en nageslacht in door vaak te paren. Rijk van suikerwater voorziene vrouwtjes leven duidelijk langer en hebben een vruchtbaarder leven.

Omdat de natuurlijke omgeving van de bonenkever erg droog is, stellen de onderzoekers, is duidelijk dat de paringsaanpak van de kevervrouwtjes een materiële aanpak is. Met de zo aangeboorde vochtbron brengen ze de kosten en baten van paringen in een gunstige balans. Frans van der Helm

    • Frans van der Helm