Het zonnestelsel totaal

De maan Io, gefotografeerd door de Galileo-sonde. Foto uit besproken boek Rob Walrecht Genieten van het zonnestelsel. Uitgever: Rob Walrecht Productions 98 pagina’s. www.walrecht.nl €19,95

Rob Walrecht Genieten van het zonnestelsel. Uitgever: Rob Walrecht Productions 98 pagina’s. www.walrecht.nl €19,95

XInformatie! Zo veel een mens maar kan wensen over het zonnestelsel. Dat is de essentie van het boek ‘Genieten van het zonnestelsel’, geordend per planeet. Bijvoorbeeld: de stofschijf waaruit 4.567 miljoen jaar geleden de planeten ontstonden, had een diameter van honderd maal de afstand aarde-zon (die schijfdiameter is drie keer zo groot als de baan van Pluto).

En: de Jupitermaan Io is iets groter dan onze eigen maan en is oranjerood. Het is de eerste plek na de aarde waar actieve vulkanen zijn gezien. Sommige vulkanen gaan er ‘uit en aan’, om de paar weken wisselen ze tussen gloeiend heet en koel. Er ligt veel geel en groen zwavel aan het oppervlak.

Of: in 2036 komt de planetoïde 99942 Apophis waarschijnlijk zo dicht langs de aarde dat hij binnen de baan van geostationaire satellieten door schiet (hij is ongeveer 270 meter groot). Er is ook een planetoïde die precies met de aarde meedraait, ook in een jaar om de zon (die heet 3753 Cruithne).

En de gasplaneet Saturnus heeft zo’n geringe dichtheid dat hij in een (enorme) bak water zou blijven drijven.

Maar op Venus dringt slechts 10 procent van het invallende zonlicht door tot de oppervlakte, zo dik is het wolkendek. Door het broeikaseffect (dankzij 96,5 procent CO2 in de atmosfeer) is het er overdag toch 462 graden Celsius. De luchtdruk aan de oppervlakte is 92 atmosfeer, vergelijkbaar met 1 km onder zee, dieper dan een moderne kernonderzeeër kan varen.

Een waterval van keurig geordende feiten is het, opgeschreven met nauwelijks ingehouden enthousiasme. Ik heb ‘Genieten van het zonnestelsel’ in één ruk uitgelezen. Echt waar – al die feitjes hebben een kalmerende werking. Thuis in je eigen zonnestelsel, gewoon vanuit je luie stoel.

Het is door de auteur, astronomie-popularisator Rob Walrecht, in eigen beheer uitgegeven, en aan de overvolle, drukke vormgeving is dat wel te zien. Maar dat kan mij niks schelen. Wist u dat het kleine Marsmaantje Phobos (27 bij 20 km) op een baan van 6.000 km boven het Marsoppervlak zit? Lager dan welke maan ook in het zonnestelsel. Elke honderd jaar komt-ie 20 meter lager, over 11 miljoen jaar zal de rotsmaan uiteenspatten of te pletter slaan. Omdat hij zo dichtbij staat, is hij aan de Marshemel toch vrij groot, ongeveer een derde van de aardse maan.

    • Hendrik Spiering