Hoogleraren willen fiscale recessiewet

Ook huiseigenaren kunnen profiteren van een recessiewet die fiscale wetenschappers beogen om de economie te stimuleren. De Tweede Kamer vraagt het kabinet om een reactie.

Fiscale plannen die snel worden bedacht, kunnen er in de praktijk heel anders uitzien dan de bedenkers ervan beogen. Voorbeelden daarvan zijn de verpakkingenbelasting, die al jaren een blok aan het been is van het bedrijfsleven, en de vliegtaks die de luchthaven Schiphol ten opzichte van de concurrentie op achterstand zet.

Op dit moment wordt een aantal snelle fiscale maatregelen bedacht om de financiële crisis te beteugelen. Maar gezien de ervaringen uit het verleden is het voor een aantal hoogleraren nog maar de vraag of dat allemaal wel goed zal gaan. Een aantal van hen is daarom bereid op voorhand constructief en concreet mee te denken over de problemen die de huidige recessie veroorzaakt. Zij vinden dat nuttiger dan achteraf kritiek te spuien.

In het Haagse perscentrum Nieuwspoort hebben de betrokken hoogleraren een uitgewerkt wetsvoorstel gepresenteerd onder de titel ‘Fiscale recessiewet 2009’. Compleet met een memorie van toelichting en een onderbouwing voor de bekostiging van de plannen (financiële dekking).

De hoogleraren Roland Brandsma (Amsterdam en Nyenrode), Jan van der Geld (Tilburg) en Rudolf de Vries (Leiden en Nyenrode) willen het bedrijfsleven financieel lucht geven door middel van slimme aftrekposten en incasso met begrip voor de kredietcrisis.

Ook particulieren profiteren in hun voorstel mee, vooral huiseigenaren. De wetenschappers willen namelijk aannemers aan het werk houden door een tijdelijke belastingaftrek voor onderhoudskosten aan het eigen huis. Ze denken dan aan schilderwerk en ander klein werk, maar ook aan groot onderhoud. Zo’n aftrekmogelijkheid bestaat nu alleen voor monumentenpanden.

Bij elkaar moet het onderhoud wel een substantiële aftrekpost betreffen: gedacht wordt aan 0,5 procent van de waarde van het huis. Dus aan een huis van 250.000 euro moet meer vertimmerd worden dan 1.250 euro. Alle kosten die sinds 2009 zijn gemaakt, tellen mee. Het voordeel geldt ook voor mensen die net een huis hebben gekocht en degenen die in afwachting van verkoop een leegstaand huis hebben.

Mensen met zo’n dubbele woning krijgen twee jaar lang hypotheekrenteaftrek voor zowel hun oude als nieuwe huis. In het voorstel wordt die termijn tijdelijk verlengd. Anders komen mensen die hun huis niet snel kunnen verkopen in financiële problemen.

De drie professoren hebben hun collega Willem Vermeend (Maastricht) aan hun zijde. Deze oud-staatssecretaris van Financiën hecht veel belang aan impulsen in de bouwsector, zeker bij onderhouds- en isolatieprojecten. Hij ziet het als bijkomend voordeel dat elke geïnvesteerde euro aan de eigen economie ten goede komt.

Emeritus-hoogleraar Leo Stevens (Rotterdam) denkt in dezelfde richting als zijn collega’s. Bovendien pleiten ze allemaal voor souplesse van de fiscus bij het incasseren van belastingschulden. De Tweede Kamer is blij met het initiatief van de hoogleraren. De financiële woordvoerders willen daarom snel een reactie van het kabinet. VVD-Kamerlid Frans Weekers en D66-woordvoerster Fatma Koser Kaya bepleitten bovendien een doorrekening van de plannen door het Centraal Planbureau naast een oordeel over de administratieve lastenverlichting door het toetsingsorgaan Actal.

De drie hoogleraren die het fiscaal-wetenschappelijk offensief aanvoeren, financieren hun plannen onder meer door het afzien van tariefverlagingen in de vennootschaps- en dividendbelasting.

Het valt echter te bezien of de parlementariërs wel zo blij zijn met het pleidooi van Stevens. Het kroonlid van de SER wil namelijk „allerlei creatieve oplossingen samenbrengen in een fiscale machtigingswet die niet regel voor regel noopt tot een stroperige parlementaire behandeling.” Dus wil hij de Kamer buitenspel zetten.

Aertjan Grotenhuis

Zie voor het volledige hooglerarenplan www.nrc.nl/geld