TNO: filters vrachtwagens niet effectief

Minister Cramer (Milieu, PvdA) zet de subsidie voor roetfilters voor vrachtwagens stop, nu blijkt dat de filters niet werken. Sinds 2006 heeft het ministerie 80 miljoen euro aan de subsidie uitgegeven.

Het gaat om zogenoemde half-open roetfilters die achteraf bij vrachtwagens zijn ingebouwd. In Nederland zijn 8.000 vrachtwagens hiermee uitgerust.

De inbouw van de filters werd gesubsidieerd omdat het de uitstoot van fijnstof met 50 procent zou reduceren. Maar uit experimenten, uitgevoerd door onderzoeksinstituut TNO blijkt dat de filters de uitstoot veel minder terugdringen. Bij korte ritten wordt slechts 5 tot 20 procent van de uitstoot van fijnstof gereduceerd. Bij lange ritten kan dit oplopen tot 40 procent.

Volgens een woordvoerder van het ministerie van VROM zijn de half-open roetfilters wel getest en goedgekeurd voordat de installatie in aanmerking kwam voor overheidssubsidie. „Het probleem is dat er nieuwe filters zijn getest”, zegt de woordvoerder. „En het rendement valt tegen bij gebruikte filters.” TNO analyseerde de prestaties van filters die al 30.000 tot 140.000 kilometer hadden afgelegd.

Het probleem zit in de temperatuur van de uitlaatgassen. Als de gassen warm genoeg zijn, verbrandt het gezeefde roet in de filter. Maar bij kortere ritten zijn de gassen niet warm genoeg waardoor, volgens TNO, het roet dat de filter heeft opgeslagen alsnog wordt uitgestoten.

Subsidies voor roetfilters voor personenauto’s en gesloten filters – 35 procent van de roetfilters op vrachtwagens – worden wel voortgezet. In 2006 stelde het ministerie 300 miljoen euro beschikbaar voor middelen die emissies reduceren. De 80 miljoen voor deze half-open roetfilters maakte daar deel van uit. Volgens TNO is er geen reden om twijfelen dat de andere soorten filters niet werken.

Het is niet de eerste keer dat de effectiviteit van roetfilters die later zijn ingebouwd in twijfel wordt getrokken. Twee jaar geleden rees de vraag of roetfilters geen schadelijke stoffen uitstoten. Wetenschappers aan de TU Delft en het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu stelden dat de filters die zijn ingebouwd giftige deeltjes kunnen uitstoten die kanker en genetische beschadigingen kunnen veroorzaken. Het ministerie van VROM zei toen de zorgen serieus te nemen en stelde een onderzoek in.

Lees meer over roetfilters op nrc.nl/economie