Oosterschelde

In de bespreking van het boek De slag om de Oosterschelde (Boeken 30.01.09), staat dat de Aktiegroep Oosterschelde Open in de officiële geschiedschrijving niet wordt genoemd. Enkele zinnen verder staat zelfs dat de geschiedschrijving is vervalst. Als ‘officieel’ geschiedschrijver van Rijkswaterstaat voel ik mij genoodzaakt op een dergelijke aantijging te reageren.

Zowel in het jubileumboek Twee eeuwen Rijkswaterstaat (1998) als in mijn proefschrift Heersen en beheersen, Rijkswaterstaat in de 20e eeuw (1999) wordt de naam van de Aktiegroep Oosterschelde Open niet alleen vermeld maar worden hun acties en het effect ervan ook uitvoerig besproken. Opdrachtgever Rijkswaterstaat heeft de onderzoekers destijds de vrije hand gelaten.

Wij concludeerden dat de maatschappelijke rol en positie van Rijkswaterstaat mede dankzij deze actiegroep in korte tijd veranderden; de perikelen rondom de Oosterschelde zorgden voor een kentering in het beleid, de organisatie en het imago van Rijkswaterstaat.

De bewering van de recensente dat met dit boek ‘een belangrijke episode uit de recente Nederlandse historie verrassend [is] herschreven’ is daarom uit de lucht gegrepen. In hoofdlijnen bevat De slag om de Oosterschelde niets nieuws.

Het was ook niet ‘het stelletje ongeregeld uit Yerseke’ dat aantoonde dat de Zeeuwse dijken al jaren lang niet of nauwelijks waren onderhouden. In mijn biografie van de grondlegger van het Deltaplan Johan van Veen, Meester van de zee (2003), beschreef ik dat men binnen Rijkswaterstaat omstreeks 1945 al exact wist welke dijken veel te laag waren, in Zeeland en elders.

Johan van Veen is trouwens de ‘geniale, maar sociaal onhandige ingenieur, die zomer 1952 al ziet aankomen dat de dijken het gaan begeven’ in Rik Launspachs boek 1953, besproken op dezelfde pagina. Deze tragische romanfiguur heeft dus echt bestaan. Overigens besefte Van Veen niet in 1952 maar al in 1937 hoe ernstig de situatie was.