Ruim twaalf jaar cel voor Estse spion

Een Estse rechtbank heeft gisteren een voormalige topambtenaar van het ministerie van Defensie veroordeeld tot 12,5 jaar cel voor landverraad. Volgens de aanklagers heeft hij staatsgeheimen en gevoelige NAVO-informatie doorgespeeld aan Rusland.

De zaak heeft Estland en de NAVO ernstig in verlegenheid gebracht. Hermann Simm, voormalig hoofd van de afdeling nationale veiligheid binnen het ministerie, werd veroordeeld in een geheim proces in Tallinn. Behalve zijn celstraf kreeg hij ook een boete van omgerekend 1,3 miljoen euro.

De Estse rechters maakten niet bekend aan wie Simm de informatie had verkocht en wanneer de spionage begon. Maar volgens de aanklagers heeft hij sinds 1995 minimaal 2.000 geheime (NAVO-)documenten aan agenten van de Russische buitenlandse inlichtingendienst (SVR) doorgespeeld. Daarvoor kreeg hij 80.000 euro betaald. Moskou ontkent betrokkenheid.

Voor de NAVO ligt de zaak erg gevoelig: in 2004 kwamen er, naast Estland, zes nieuwe leden bij die allemaal tot de vroegere invloedssfeer van de Sovjet-Unie behoorden. De Estse spionagezaak heeft tot zorgen geleid over hoeveel Russische spionnen er nog (op hoog niveau) in deze landen actief zijn – en in de landen in Oost-Europa die mogelijk later nog zullen toetreden tot de NAVO.

Voor Estland is de kwestie gênant omdat het zich de laatste jaren als een van de felste tegenstanders van Rusland heeft ontpopt.

Simm (61) was hoofd van de afdeling nationale veiligheid tussen 2001 en 2006. In die functie was hij verantwoordelijk voor de beveiliging van de communicatie tussen Estland en zijn bondgenoten en beschikte hij volgens de openbaar aanklagers over zeer gevoelige informatie.

Hoe groot de schade precies is, is onduidelijk. Een team van de NAVO vertrok in december naar Tallinn om de schade op te nemen. Simm beschikte volgens Estland niet over informatie over Estse en buitenlandse spionnen, plannen voor een NAVO-systeem in Estland tegen cyberaanvallen of plannen voor een raketschild in Tsjechië en Polen. De NAVO zelf heeft nog niet op het vonnis gereageerd.

Simm begon zijn carrière bij de Sovjet-politieacademie in Moskou tijdens de Koude Oorlog. Daarna klom hij snel op. Na de val van de Sovjet-Unie was hij korte tijd chef van de Estse politie. Hij was een van de weinige Sovjettechnocraten die de Estse transitie naar onafhankelijkheid overleefde.

In 1995 werd hij naar het Ministerie van Defensie gehaald, waar hij al snel in de ban zou zijn geraakt van het werken met geheime informatie. In 2000 stapte hij over naar de afdeling nationale veiligheid, waar hij zes jaar later weer werd ontslagen omdat hij niet vakbekwaam genoeg zou zijn. (AP, Reuters, BBC)