Spanje bereid tot opname gevangenen Guantánamo

Spanje is bereid gevangenen van de Amerikaanse militaire basis Guantánamo Bay in Cuba op te nemen. Dat is gisteren toegezegd door minister van Buitenlandse Zaken Miguel Ángel Moratinos tijdens een bezoek aan zijn Amerikaanse ambtgenote Hillary Clinton.

In een korte verklaring na afloop van de ontmoeting sprak Moratinos deze bereidheid uit, mits „de juridische voorwaarden acceptabel zijn”. Dit zou per geval moeten worden beoordeeld.

Spanje heeft de mogelijkheid van het opnemen van gevangenen uit Guantánamo nadrukkelijk opengehouden, na het initiatief in deze richting van de Portugese regering vorig jaar december. Portugal drong er toen bij de landen van de Europese Unie op aan de nieuwe Amerikaanse regering-Obama te helpen bij haar voornemen het speciale kamp te ontmantelen.

Om hoeveel gevangenen het precies gaat heeft de Amerikaanse regering nooit willen bekendmaken. Er zouden nu nog ongeveer 240 mensen vastzitten tegen wie geen aanklachten zijn geformuleerd, maar die niet terug kunnen naar hun land van herkomst.

Onder de landen van de Europese Unie bestaat weinig animo voor het overnemen van Guantánamo-gedetineerden, zo bleek vorige maand tijdens overleg van de EU-ministers van Buitenlandse Zaken. Behalve Portugal en Spanje gaven toen alleen Finland, Frankrijk, Litouwen aan bereid te zijn eventueel gevangenen op te nemen. Het Verenigd Koninkrijk zei alleen ex-gedetineerden met een Brits paspoort toe te laten.

De EU-landen spraken toen af dat de ministers van Binnenlandse Zaken en Justitie de kwestie nader zouden bekijken. Dat gebeurt morgen in Brussel. Complicatie is dat een door een bepaald EU-land toegelaten ex-gevangene in beginsel aanspraak kan maken op vrij reizen in de hele EU.

Het Spaanse aanbod maakt deel uit van „een nieuwe etappe” in de relaties tussen Spanje en de Verenigde Staten. De betrekkingen waren onder de regering-Bush uiterst koel, nadat de regering-Zapatero bij haar aantreden in 2004 als eerste maatregel de Spaanse troepen uit Irak terugtrok.

Het is nog niet duidelijk hoeveel gevangenen naar Spanje zullen worden overgebracht. Volgens de Britse organisatie Reprieve, die zich inzet voor de Guantánamo gevangenen, hebben vier à zes gevangenen met Tunesische of Algerijnse nationaliteit te kennen gegeven naar Spanje te willen.