De Amerikaanse dertigers zijn terug van weggeweest

In de Ronde van Californië zijn Lance Armstrong, Floyd Landis, Levi Leipheimer, George Hincapie en Tyler Hamilton weer beeldbepalend.

Lance Armstrong (37) zelf, die zijn Astana-ploeggenoot Levi Leipheimer (35) morgen in de slotrit naar Escondido naar de eindzege probeert te loodsen in de Ronde van Californië. Zijn zoektocht via twitter naar een gestolen tijdritfiets, die nog werd gevonden ook. George Hincapie (35) die als wegkapitein van Team Columbia de sprints organiseert. Wat verderop in het peloton de Amerikaanse kampioenstrui van Tyler Hamilton (37), van de omstreden ploeg Rock Racing. Foto’s van de comeback van Floyd Landis (33) gingen een week lang over de hele wereld.

De Amerikaanse dertigers zijn in de Ronde van Californië van 2009 weer beeldbepalend, tien jaar nadat ze met US Postal uitgroeiden tot een gevreesd machtsblok in het peloton. Hincapie en Hamilton waren de eerste luitenanten van Armstrong, toen de ex-kankerpatiënt in 1999 de wereld verraste met zijn eerste van zeven Tourzeges. Was de Amerikaanse ploeg niet sterk genoeg in de bergen? Van begin tot einde heerste de blauwe trein van ploegleider Johan Bruyneel over de Franse wegen. Tot de Postals van het eerste uur behoorden ook Jonathan Vaughters (35) en Christian Vandevelde (32), nu in Californië ploegleider en renner bij Garmin. In 2000 kwam Leipheimer bij het hechte collectief rond kopman Armstrong, twee jaar later gevolgd door Landis.

Het Spaanse stadje Gerona, in de uitlopers van de Pyreneeën, was jarenlang de Europese uitvalsbasis voor de Amerikaanse renners. Vijf jaar geleden waren ze er op het toppunt van hun roem, beschrijft Daniel Coyle in zijn boek Lance Armstrongs oorlog. De omstreden Italiaanse arts en wielertrainer Michele Ferrari komt regelmatig over en test de fysieke vermogens. ‘Koning’ Armstrong ziet dat het goed is, al scoort helper Landis soms betere cijfers. En wat doet zijn bovenbuurman Hamilton, die de Postals heeft verlaten en nu kopman is bij Phonak? Af en toe dineren ze samen met de vrouwen erbij, maar intussen traint de taaie Hamilton met Luigi Checchini (die andere Italiaanse preparatore) en boekt hij sensationele resultaten.

De wielerwereld ligt aan hun voeten, als Armstrong in 2004 voor de zesde keer de Tour wint en het record van Jacques Anquetil, Eddy Merckx, Bernard Hinault en Miguel Indurain breekt, met zes ritzeges bovendien. Hincapie en Landis zijn ijzersterke knechten. Hamilton, een jaar eerder met een gebroken sleutelbeen nog vierde in de Tour, moet vroegtijdig opgeven maar wordt een maand later olympisch kampioen tijdrijden.

Pakken de Amerikanen, geleid door Armstrong, een te groot deel van de taart in het steeds vaker door dopeschandalen en ruzies geteisterde profpeloton? In de Vuelta van 2004 wordt Hamilton betrapt op bloeddoping. Een juridisch gevecht mag niet baten, twee jaar schorsing volgt. Later maakt de Deense krant Politiken de behandelschema’s met onder andere epo en bloedtransfusies bekend van Hamilton bij de Spaanse dokter Fuentes, in 2006 spil in het bloeddopingschandaal Operacion Puerto.

Armstrong, intussen mede-eigenaar van zijn eigen ploeg, wint in 2005 zijn laatste Tour, die hij moet rijden van de nieuwe hoofdsponsor Discovery. Hij is nog niet gestopt of wordt door de Fransen beschuldigd van epogebruik. Juridisch kan Armstrong de beschuldigingen weerleggen, maar zijn reputatie is beschadigd.

In 2006 lijkt kroonprins Landis na een sensationele wederopstanding de Tour te winnen. Drie dagen later wordt bekend dat de Phonak-kopman op doping is betrapt (testosteron). Ook hij levert een lang juridisch gevecht, verliest met een jury-uitslag van 2-1 en wordt twee jaar geschorst.

Leipheimer moet wegens veronderstelde banden met Ferrari weg bij het Duitse Gerolsteiner, maakt gebruik van zijn kleurloze imago en keert terug bij Discovery. Hincapie vertrekt daar in 2007 juist, naar de Amerikaanse miljardair Bob Stapleton, die de inboedel van T-Mobile heeft overgenomen. Hij stelt zijn sportieve ambities bij en conformeert zich aan de antidopingretoriek van zijn nieuwe baas, hoewel zijn Amerikaanse kampioenstrui de etalage siert van de fietswinkel El Loco van de Deen Michael Rasmussen.

Een Postal-knecht van het eerste uur lijkt aanvankelijk te profiteren van het slagveld in het Amerikaanse peloton. Jonathan Vaughters vertrok eind 1999 met ruzie bij Armstrong en werd een van diens critici. In no-time bouwt hij in 2007 met Slipstream (het huidige Garmin) aan een sterke ploeg met een scherp antidopingprofiel, die vorig jaar zelfs in de Tour mocht starten. Op de achtergrond gesteund door Greg Lemond, drievoudig Tourwinnaar en ook fel criticaster van Armstrong.

Alles verandert wanneer the Boss in september 2008 sensationeel zijn comeback aankondigt. Hij bluft in Las Vegas publiekelijk Lemond af („Next question”) en haalt het grote Garmin-talent Taylor Phinney naar zijn eigen jeugdploeg en poetst zijn imago op. Samen met ploegleider Bruyneel, die in 2008 met het belangrijkste deel van het gestopte Discovery naar Astana vertrok, grijpt hij de macht bij de met Kazachstaans geld gefinancierde ploeg.

Leipheimer mag best even kopman zijn bij Astana. Hincapie wijst Columbia de weg en werkt daarnaast aan zakelijk succes in sportkleding en fietstrips. Hamilton, die bij Rock Racing de Belg Rudy Pevenage als ploegleider heeft, zet zich met zijn stichting the Power of the Bike in voor MS-patiënten. Landis moet bij de kleine Ouch-ploeg weer onderaan beginnen. Vaughters (Garmin) heeft in de Ronde van Califonië David Zabriskie (ook ex-Postal) in de top van het klassement maar zal het moeilijk krijgen de exposure van vorig jaar (Vandevelde vierde in de Tour) te evenaren. Al rijden de Postals van weleer nu voor verschillende ploegen en al helpt hijzelf anderen aan de zege, Armstrong is en blijft de onbetwiste kopman.

Zie ook: www.georgehincapie.com