Kamer: geen extra geld Rijk voor metrolijn

Amsterdam hoeft voorlopig niet te rekenen op extra geld van het Rijk voor de Noord-Zuidlijn. Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer is tegen een nieuwe rijksbijdrage voor de metrolijn in aanbouw.

„Afspraak is afspraak. We gaan niet nog meer geld geven dan we al hebben gedaan”, zegt Kamerlid Koopmans van de grootste regeringspartij, het CDA. Volgens Kamerlid Samsom van regeringspartij PvdA „zou het raar zijn als het Rijk zegt: hier heb je een zak met geld”. Kamerlid Cramer van de ChristenUnie, de kleinste regeringspartij, is „heel terughoudend”.

Amsterdam meldde gisteren opnieuw een vertraging en een budgetoverschrijding bij de aanleg. Oorspronkelijk werd ervan uitgegaan dat de metro 1,4 miljard euro zou kosten en in 2011 klaar zou zijn. Nu is het bedrag opgelopen tot iets meer dan 2,3 miljard en is de lijn niet eerder klaar dan in 2017. Verantwoordelijk wethouder Herrema trad af en liet daarbij weten dat het project de stad boven het hoofd is gegroeid.

Een externe commissie onder leiding van oud-minister Cees Veerman moet nu adviseren over de voortgang. Op de vraag of Veerman moet pleiten voor een extra rijksbijdrage, zei wethouder Lodewijk Asscher (financiën, PvdA) gisteren: „Dat kan, de Noord-Zuidlijn is van nationaal belang.” Veerman kan als prominent CDA-lid zijn partijgenoten in Den Haag over de streep trekken. „Het is geen toeval dat Amsterdam voor het eerst in vijfentwintig jaar een CDA’er vraagt om puin te ruimen”, zegt Kamerlid Koopmans: „Toch zal ik niet om Veerman van gedachten veranderen.”

Bij de subsidie van de metrolijn zegde het Rijk een eenmalig bedrag van bijna 1,2 miljard euro toe. Amsterdam draait op voor de overschrijdingen, zodat het aandeel van de stad is opgelopen van ruim 200 miljoen tot 1,1 miljard euro. „De patiënt is zieker dan ik dacht”, zei Herrema gisteren.

Amsterdam praat al langer met Verkeer en Waterstaat over extra geld, zegt een woordvoerder van de gemeente: „Sinds het begin van het project heeft het Rijk de kwaliteits- en veiligheidseisen voor de metrolijn telkens zo veranderd dat ons meer kosten zijn opgelegd. We zien graag dat ze ons daarin tegemoetkomen.” Een woordvoerder van het ministerie ontkent dat er gesprekken zijn over een mogelijke rijksbijdrage.

Het merendeel van de Kamer vindt de metro geen nationaal project. Kamerlid Vendrik van GroenLinks wel: „Amsterdam is als economisch centrum van nationaal belang. Het is in het belang van het hele land dat het openbaar vervoer daar goed is geregeld. Dus als Veerman klaar is, lijkt het me goed als Amsterdam opnieuw gaat onderhandelen.”

Kamerlid Aptroot (VVD) wil daarover niet eens nadenken: „Als het project beter zou uitpakken, had Amsterdam er geld aan overgehouden. Nu het tegenzit, leggen ze erop toe.” En als Amsterdam het echt niet meer financieel kan dragen? „Op het moment dat Amsterdam failliet gaat, heeft niet alleen Amsterdam een probleem.”

Interviews en achtergronden: nrc.nl/noord-zuidlijn