'Ik geloof er nog steeds in'

Kosmopolis gaf meer geld uit dan ze had. Voorzitter Medy van der Laan vindt het concept van de stichting nog altijd goed: „Elke euro was goed besteed.”

Ze stond in 2006 als staatssecretaris van Cultuur aan de wieg van Kosmopolis. Het was in de nasleep van de moord op Theo van Gogh. Het debat over de multiculturele samenleving was verhit, Medy van der Laan (D66) wilde er een positieve draai een geven. Kosmopolis zou de ‘interculturele dialoog’ bevorderen via kunst en cultuur. Later, toen D66 uit de regering was gestapt, werd ze voorzitter van het bestuur. Ze was blij, zegt ze, dat ze dit ideaal mocht helpen vormgeven. Haar rol was die van toezichthouder op afstand. „Ik zat er niet dagelijks, maar liet me regelmatig informeren. Zo werkt dat.”

Wanneer kwam u er achter dat er financiële problemen waren?

„In de tweede helft van vorig jaar. De medewerkers op het bureau ontdekten het toen zelf ook voor het eerst.”

Hoe groot was het tekort?

„Dat weten we nog niet precies, we zijn het aan het uitzoeken. Zeker is dat we in ons enthousiasme meededen aan te veel projecten.”

Hoe kon het tekort ontstaan? Iemand deed toch de boekhouding?

„Ik ga geen schuldige aanwijzen. Op het landelijke bureau werkten maar vijf mensen en die hadden een zware taak. Aan de ene kant moesten ze de lokale stichtingen ondersteunen. Aan de andere kant werd verwacht dat ze het interculturele debat zouden trekken. Kosmopolis was medeorganisator van het Jaar van de Interculturele Dialoog. Dat is voor een jonge en kleine organisatie een zware klus.”

Wat heeft u als bestuur gedaan toen u hoorde van het tekort?

„Eerst dachten we dat het nog kon worden ingelopen. Eind vorig jaar was duidelijk dat dat niet zou lukken. Een paar weken geleden hebben wij de bewindslieden zelf voorgesteld om de stichting in deze vorm niet te laten doorgaan.”

Kosmopolis ontving 5 miljoen euro, maar was volgens critici nauwelijks zichtbaar. Waar ging het geld heen?

„Er is geen fraude gepleegd. Elke euro was goed besteed. Bijna de helft ging naar de lokale stichtingen, die daarvan culturele activiteiten organiseerden. We hadden daar zelf maar weinig budget voor, 650.000 euro. Onze zichtbaarheid was daardoor niet groot, dat is waar. Maar we hebben wel degelijk eigen activiteiten georganiseerd.”

Hoe moet het nu verder?

„Ik geloof nog steeds in het concept. Maar ik denk dat een opvolger vooral moet faciliteren. Het is mooi dat er in Amsterdam ook plannen zijn voor een lokale Kosmopolis. Daaraan zie je dat het concept geslaagd is.”