Kapitaalinjectie Chinalco riskant voor mijnbouwer Rio Tinto

Rio Tinto heeft zijn geldinjectie gekregen – en meer dan dat. Als de toezichthouders en de aandeelhouders er hun goedkeuring aan hechten, zal het Brits-Australische mijnbouwconcern 20 miljard dollar ontvangen via een tweeledige overeenkomst met Chinalco, een Chinees mijnbouwconcern in handen van de staat. Beleggers kunnen opgelucht zijn dat Rio genoeg geld zal binnenhalen om de schuld te halveren en vrijwel iedere mogelijke inzinking te overleven. Maar ze moeten zich zorgen maken over de voorwaarden.

Rio heeft geoordeeld dat het geen conventionele claimemissie kon plaatsen. Het concern heeft daar waarschijnlijk gelijk in, althans voorzover het het hele bedrag van 20 miljard dollar betreft. Weinig banken zouden het risico van zo’n grote garantiestelling durven lopen, vooral niet nu veel bestaande aandeelhouders geen gebruik willen maken van hun rechten, waardoor de waarborgers verplicht zouden zijn zélf met het geld over de brug te komen. Zelfs al vóór de claimemissie van vorige week van concurrent Xstrata hadden verscheidene institutionele beleggers tegen Rio gezegd een claimemissie aan zich voorbij te zullen laten gaan.

Hun verlies is de winst van Chinalco. De Chinese firma koopt rechtstreekse belangen in negen van de waardevolste bezittingen van Rio, waaronder de Escondida-kopermijn en het ijzerertscomplex van Hamersley, voor 12,3 miljard dollar. Zij zal ook obligaties kopen ter waarde van 7,2 miljard dollar, die in aandelen kunnen worden omgezet als de koers van Rio verdubbelt. De conversiepremie is hoog, maar dat geldt ook voor de couponrente van 9,2 procent die het concern betaalt. Als de conversie daadwerkelijk plaatsvindt, kan Chinalco uitkomen op een belang van 18 procent en twee bestuurszetels.

Het is goed dat Rio zijn bezittingen en aandelen niet goedkoop van de hand heeft gedaan. Maar de regeling scheept het concern wel op met een levensgroot belangenconflict – een klant in zijn bestuur, die grote belangen heeft in diverse sleutelbezittingen.

Ook gaat het hier niet om zomaar een klant. China is het hongerigste van alle grondstoffenverslindende landen en verantwoordelijk voor de helft van de wereldvraag naar ijzererts. Chinalco is een voertuig van de aanzienlijke ambities van dat land op de mondiale grondstoffenmarkt. Een directe verbinding met de heersers van China kan deuren openen. Maar voor China zijn lagere prijzen en een hoge productie belangrijker dan winsten die met andere aandeelhouders moeten worden gedeeld. Voor zo’n publiekelijke betrokkenheid zullen de autoriteiten resultaten willen zien.

Het is niet te laat voor Rio om op zoek te gaan naar een alternatief. Goedkeuring door de autoriteiten duurt vijf maanden. In die tijd kan het concern met zijn bezittingen gaan leuren – de voormalige fusiegegadigde BHP Billiton heeft belangstelling geuit – en met een kleinere, hanteerbaarder claimemissie komen. Anders zou Rio wel eens een kortetermijnprobleem kunnen hebben ingeruild voor een permanent probleem.

John Foley