'Dan gaat u toch in Nederland in debat?'

Onwelgevallige opvattingen houd je niet met verscherpte controle aan de landsgrens tegen. Het is onzeker of Geert Wilders die stelling onder alle omstandigheden zal onderschrijven, maar hij heeft de juistheid ervan gisteren wel aan den lijve ondervonden. Zelden is een politiek debat zo succesvol geëxporteerd als Wilders’ islamkritiek van Nederland naar het Verenigd Koninkrijk.

Visueel leverde het kluitjesvoetbal van de cameraploegen rond de vlucht van British Midland van Schiphol naar Heathrow weinig nieuwe inzichten op, met uitzondering van het triomfantelijk zwaaien van de PVV-leider met zijn paspoort en instapkaart. Dat beeld zullen we nog vaak terugzien. Zoals te verwachten viel, werd hij bij het Immigration Office tegengehouden en teruggestuurd. Als hij wel aanwezig had mogen zijn bij de vertoning van zijn bewegende anti-islampamflet Fitna in het Hogerhuis, zou de Britse media-aandacht te verwaarlozen zijn geweest.

Het ziet ernaar uit dat Wilders van plan is zijn morele overwinning vooral in eigen land te exploiteren, maar hij zou veel verder kunnen komen door nu voor een Europese strategie te kiezen. Werd Fitna vorig jaar in Nederland voornamelijk ontvangen met een ophalen van de schouders, de Britten ruiken aan een nieuwe ontwikkeling. Volgens Nova-correspondent Lia van Bekhoven kennen de mensen op straat Wilders nu beter dan premier Balkenende.

Aan de kop van Newsnight (BBC2) werd een vinnig rondetafelgesprek gevoerd. De mate van opwinding was vergelijkbaar met wat we hier al een tijdje kennen, maar de argumenten waren zuiverder en dus sterker.

Onder leiding van Kirsty Wark, de Schotse Clairy Polak, gaven drie mannen hun mening: de voorheen radicale moslimauteur Maajid Nawaz, de anti-islamitische dominee Jay Smith en de Labourafgevaardigde van Aziatische afkomst Keith Vaz, tevens voorzitter van de Kamercommissie die onder meer de grensbewaking controleert.

Vaz was de enige die het weren van een Nederlandse parlementariër verdedigde. Hij deed dat met een beroep op Europese regelgeving, die EU-lidstaten toestaat om burgers van een ander land onder extreme omstandigheden de toegang te weigeren. Vaz had tot Warks verbazing Fitna niet gezien.

Nawaz en Smith vonden het een belediging van moslims dat die hun eigen verdediging niet zouden kunnen voeren. Nawaz noemde het „capitulatie voor extremisme van beide zijden”, want Fitna bedient zich van het idioom van Al-Qaeda. „Dan gaat u toch naar Nederland om daar met Wilders te debatteren?”, repliceerde Vaz. Nawaz schaamde zich dat zoiets niet in zijn eigen land zou kunnen.