Nederlands recept: de gifpil van Bos

Het is goed mogelijk dat wederom een Nederlandse oplossing in de kredietcrisis internationaal navolging zal krijgen. Vandaag bespreken de Europese ministers van Financiën hoe zij het probleem van de besmette beleggingen op de balansen van banken kunnen aanpakken. Daarvoor circuleert een aantal varianten, van het oprichten van bad banks, waarbij overheden de giftige beleggingen van de bankbalansen opkopen en ze in een nieuwe entiteit plaatsen, tot het verzekeren van giftige producten.

Eerder in de crisis, oktober vorig jaar, werd een ander plan van het Nederlandse ministerie van Financiën tot Europees beleid verheven. De redding van Fortis leidde er destijds toe dat Europese overheden banken kapitaalinjecties gaven en fondsen opzetten van vaak honderden miljarden euro’s om interbancaire leningen te garanderen.

Nu staat de oplossing die Nederland onlangs koos bij de redding van ING in de belangstelling. Financiën nam daarbij het risico op 80 procent van een miljardenpakket giftige Amerikaanse hypotheekobligaties over, in ruil voor heen en weer geschuif met een paar honderd miljoen aan geschatte opbrengsten en kosten.

Het plan, Illiquid Assets Back-up Facility gedoopt, stuitte op kritiek, omdat ING er betrekkelijk goed vanaf komt en de staat onbekende risico’s loopt. Toch lijkt deze aanpak in Brussel bezig aan een opmars. Het kost overheden minder dan volledige overname van slechte beleggingen, overheden delen mee in de mogelijke verlies én winst op de portefeuille en het biedt meer zekerheid (lees: rust op de financiële markten) dan de verzekeringsoptie.

De verwachting is dat de ministers in Brussel vandaag niet tot conclusies komen. Ze willen afwachten met welk plan voor giftige beleggingen de Amerikaanse minister van Financiën, Timothy Geither, vanavond komt. Daarbij heeft de exercitie van Financiën bij ING één ding duidelijk gemaakt: de waardering van een pakket giftige beleggingen kost tijd. Het gespecialiseerde New Yorkse bedrijfje dat Financiën inhuurde, Dynamic Credit, had vier weken nodig om de 30 miljard euro aan Amerikaanse Alt-A-obligaties van ING door te lichten. Bij een Europese aanpak is een veelvoud van die tijd nodig. Waarschijnlijk is daarom dat er per land gelijkwaardige plannen afgesproken zullen worden.

Het valt voor Europa en de wereld te hopen dat minister Bos op één punt ongelijk heeft. Volgens Bos is Dynamic Credit één van slechts vier bedrijven in de wereld die een degelijke portefeuille-analyse kan maken. Als dat zo is, kan het nog heel lang duren voordat het lek boven is.

Egbert Kalse