Gezondheidszorg in de geest van de Hema

Pochen met je dure spullen, en niet kijken naar je inkomsten. Ziehier het recept voor faillissementen in de zorg. Loek Winter zal dat niet overkomen. Hij verwierf de noodlijdende IJsselmeerziekenhuizen en ziet volgend jaar al winst.

De zorgsector verspilt enorm veel geld, zegt Loek Winter. De directeur van zorgonderneming MC Groep redde vorige week de noodlijdende IJsselmeerziekenhuizen in Lelystad en Emmeloord van een bankroet. Winter kocht de twee ziekenhuizen voor vijf miljoen euro. Vorig jaar leden ze vele miljoenen verlies. Winter denkt volgend jaar al winst te maken.

Dat de zorgkosten zo hoog zijn, komt volgens Winter door het tekort aan financiële kennis en door grote ego’s van bestuurders die opscheppen dat ze het modernste ziekenhuis hebben of een dure PET-CT-scanner. Hij vindt dat Nederland af moet van het idee dat je geen winst mag maken in de zorg. „Anders verbetert de zorg nooit.”

Vijf miljoen euro neertellen voor een ziekenhuis, dat is een koopje!

Loek Winter: „Nou, MC Groep is de enige die er vijf miljoen voor over heeft, terwijl toch dertien partijen interesse hadden in de overname. IJsselmeerziekenhuizen heeft een schuldenlast van 105 miljoen euro. De bank vond een overname zo riskant dat ze ons geen geld wilde lenen. De 5 miljoen euro is privé-geld van mij en twee anderen.

„We waren niet bereid al die schuld over te nemen; 43 miljoen daarvan was oude meuk, omdat er jarenlang niet goed is ondernomen. Dat vuiltje gaan wij niet wegwerken. Dat moet je aan de partijen vragen die verantwoordelijk waren voor beleid en toezicht – deels de partijen die de schulden nu overnemen. De rest van de schuld is voor ons: 35 miljoen euro hypotheek, 18 miljoen overheidssteun en 9 miljoen van zorgautoriteit NZa. Dat moet allemaal worden terugbetaald. Dus, hoezo een koopje?”

Hoe staat het ziekenhuis er voor?

„Ik heb vaak gedacht: wat is dit een ziek bedrijf! Het heeft grote financiële problemen. Vorig jaar maakte het 10,3 miljoen euro verlies en dat loopt elke maand op met 1 miljoen. Het negatieve eigen vermogen is 13,5 miljoen. Op zeker moment konden de salarissen niet worden betaald. Kostenbewustzijn is in IJsselmeerziekenhuizen geen issue. Daar bestelt iedereen maar wat. Of het plastic koffiebekers zijn of een kijkapparaat met camera voor een arts. Er is geen systeem.

„Intussen vertrok eenvijfde van het personeel, mede uit angst voor faillissement. Er zal hard aan moeten worden getrokken om de verliezen te stoppen. Ik sta stijf van de adrenaline om dit ziekenhuis goed en winstgevend te maken: ik heb me thuis voorlopig afgemeld.”

U gaat het ziekenhuis leiden als een bedrijf?

„Ik ga drie miljoen per jaar besparen op inkoopkosten. Leveranciers moeten hun goederen en diensten goedkoper leveren. Er is een enorme overdaad aan ruimte in de twee vestigingen. We hebben nu 40.000 vierkante meter en dat gaat naar 22.500. Die ruimtes gaan we verhuren. Dat levert vijf miljoen per jaar op. Trouwens, ik weet niet of we Emmeloord houden. Ik kan het verkopen. We proberen het voor 1 oktober levensvatbaar te krijgen. Als dat niet lukt, stoten we Emmeloord per 1 januari af.

„De zorg van het ziekenhuis zal verbeteren. Alle specialisten moesten onlangs een contract ondertekenen met een paragraaf over kwaliteit en een paragraaf over betere service, zoals het wegwerken van wachtlijsten en vriendelijkheid tegen patiënten. In dit contract staat een loyaliteitsparagraaf, omdat we geen ruzies meer willen. Iedereen die niet loyaal is aan de nieuwe lijn, heeft aan mij een kwaaie.

„We voeren een bonus-malusregeling in. Afhankelijk van hun prestaties verdienen artsen tot zo’n 20 procent meer of minder salaris. Met deze aanpak verwacht ik dit jaar quitte te spelen en volgend jaar een winstje te maken. Het jaar daarna haal ik op een omzet van 70 miljoen euro 3,5 miljoen winst.”

U gaat flink geld verdienen in dat ziekenhuis. Veel mensen en politici vinden winst maken in de zorg verwerpelijk.

„Ik vind dat kletskoek. Overal kun je geld verdienen als je een maatschappelijke taak hebt. Het is normaal dat verhuurders van ziekenhuisgebouwen of fabrikanten van medische apparaten winst maken. Waarom zouden ziekenhuizen dat als enige eiland in de zorg niet mogen? We volgen de richtlijnen van de Inspectie voor de Gezondheidszorg, dus over kwaliteit hoeft niemand bang te zijn. Het is ook niet mogelijk om in de zorg excessieve winst te maken, want dan gaan de zorgverzekeraars ons afknijpen.”

Waarom denkt u dat u volgend jaar al winst maakt bij IJsselmeerziekenhuizen?

„Dat laat ik met mijn zes diagnostische centra zien. Daar stellen we medische diagnoses. Als je ’s ochtends belt, kun je er ’s middags terecht. Kwestie van organisatie. Wil je een mammogram, een scan om borstkanker op te sporen? Bij het AMC wacht je drie weken en kost het 176 euro, bij ons doen we het binnen 24 uur en kost het 24 euro. Nou, werkt marktwerking wel of niet?

„Drie maanden na opening van een diagnostische centrum is het doorgaans winstgevend. Vorig jaar maakten we met die centra bij een omzet van 30 miljoen euro ruim 2 miljoen winst. Dit jaar openen we er weer twee.”

Dus wat mankeert er aan bestuurders in de zorgsector?

„Net als bij IJsselmeerziekenhuizen is kostenbewustzijn geen issue. Bestuurders willen het allerduurste, omdat ze denken dat dat het beste is. Ze kopen een Spyker, maar in een VW Golf zit veel meer technologie en die biedt veel meer veiligheid. Mijn bedrijfsfilosofie is zoals die van de Hema: veel kwaliteit voor weinig geld.

„Ook zijn de ego’s groot. IJsselmeerziekenhuizen is een voorbeeld. Ik vind het onverantwoord dat MC Alkmaar een specifieke scanner koopt voor 5 miljoen euro. Dat ziekenhuis heeft één dag per week patiënten voor dat apparaat. Maar de bestuursvoorzitter zegt: ‘Ik ben Tarzan, ik bestel zo’n ding.’ Dat megalomane ziekenhuis in Sittard, daar begrijp ik niets van. Een waanzinnig narcistisch project. Enorm veel te duur. Dat zoiets kan! Ik voorspel dat het binnen een jaar failliet gaat.”

Als het zo makkelijk beter kan in de zorg, waarom begint dan niemand een keten van ziekenhuizen?

„Dat gebeurt wél. Die persoon die dat gaat doen, zit voor u. Ik rond binnenkort de overname af van het ziekenhuis in Weert. Als ik IJsselmeerziekenhuizen op orde heb, ga ik verder kijken.”