Jury praat over politiek; fans over Kate Winslet

Op het filmfestival Berlijn is alles politiek. Directeur Koshlick wordt er zelfs een ‘ayatollah’ genoemd. Regisseur Tykwer zit er verloren bij. Zijn film gaat niet over politiek.

Het Filmfestival Berlijn was nog niet begonnen, of het eerste relletje brak uit. In stencils van actievoerders werd festivaldirecteur Dieter Koslick een ‘ayatollah’ genoemd, omdat hij het had gewaagd de Canadees-Iraanse documentaire Letters to the President te programmeren. Die film, vonden de demonstranten, is „pure propaganda voor president Ahmadinejad”. Dat de film van Petr Lom misschien wel inzicht probeert te geven in de werking van propagandamachines, doet er al niet meer toe. Op de Internationale Filmfestspiele Berlin is alles politiek.

En anders wordt het wel politiek, bijvoorbeeld als de jury onder leiding van actrice Tilda Swinton tijdens het voorstelrondje meer over wereldproblemen dan over filmkunst praat – behalve als film een middel kan zijn om de wereld te verbeteren, natuurlijk.

Het was voor regisseur Tom Tykwer wel even slikken. De voormalige regisseur van Duitse artfilms als de moderne klassieker Lola rennt mocht gisteravond de 59ste Berlinale openen met zijn eerste volbloed Hollywoodproductie The International. En nee, daar was niets politieks aan. The International is een genrefilm, beklemtoonde de regisseur. Een paranoiathriller die toevallig laat zien hoe Interpol-agent Clive Owen jacht maakt op een corrupte Deense bankier.

Met de financiële crisis heeft het verhaal nauwelijks iets te maken. „Mijn films gaan altijd over hoe een individu het opneemt tegen een systeem dat groter is dan hijzelf”, aldus de regisseur. The International is vanaf 12 maart ook in de Nederlandse bioscopen te zien.

De James Bond-achtige film staat echter voor wat festivaldirecteur Koslick het hoofdthema van het huidige festival noemt: de gevolgen van het globalisme. Wellicht dat de competitiefilms die zich daarmee bezighouden de jury ook het meeste zullen bekoren, zoals Rage van de Britse regisseuse Sally Potter, Mammoth van Lukas Moodysson die daarmee terugkeert naar een toegankelijker manier van film maken, The Dust of Time van de Griekse veteraan Theo Angelopoulos of London River waarin de Algerijnse regisseur Rachid Bouchareb terugblikt op de aanslagen in de Londense metro van 7 juli 2005.

Ondertussen scharen fans en boulevardpers zich aan weerszijden van de rode loper, waar sterren als Kate Winslet, Renee Zellweger, Keanu Reeves en Woody Harrelson worden verwacht. Hoewel zij vooral te zien zijn in de ‘veilige’ films uit het hoofdprogramma, zullen ze ongetwijfeld de meeste media-aandacht genereren. Daar hebben de Berlijnse kranten, die dagelijks met vier à vijf pagina’s festivalverslaggeving uitpakken, iets op gevonden. De sterren komen op de voorpagina; de nauwkeurige besprekingen van bijna alle films die tijdens het festival worden vertoond, staan op de pagina’s binnen in.

De Berlinale bestaat naast de competitie om de Gouden Beren ook uit de programmaonderdelen Panorama, Forum en het kinderfilmfestival Generation. In die twee laatste secties zijn dit jaar maar liefst vier Nederlandse speelfilms te zien. Morgenavond beleeft Kan door huid heen van Esther Rots in het Forum zijn internationale première; volgende week volgen Calimucho van Eugenie Jansen en Winterstilte van Sonja Wyss. Het zusje van Katia van Mijke de Jong is te zien in het jeugdprogramma.