Alexander Pechtold (D66)

„De Grondwet geeft beide Kamers van de Staten-Generaal het recht op enquête. De coalitiepartijen hebben dit recht ontmanteld. Hun fracties in deze Kamer hebben deze onzedelijke afspraak geaccordeerd en daarmee een onvervreemdbaar recht verkocht. De minister-president maakt van zijn ambt een machtspositie. Zonder eigen mandaat van de kiezer. De premier is geïsoleerd in zijn strijd tegen de waarheid.

De laatste weken zijn er wederom veel nieuwe feiten en bronnen naar boven gekomen over de start van de oorlog in Irak en de Nederlandse steun. Allemaal informatie, niet voortgekomen uit de informatieplicht van de regering, maar tot ons gekomen via lekken, WOB-verzoeken en uitgestelde openhartigheid.

De voorgestelde commissie wordt een onafhankelijke commissie genoemd. Wat een gotspe. Hoe kan deze commissie onafhankelijk zijn als deze is ingesteld door de minister-president zelf?

Anders dan bij een parlementaire enquête kan de commissie-Davids niet onder ede horen. En getuigen niet dwingen voor haar te verschijnen. In andere, buitenlandse onderzoeken over Irak bleek dit een groot probleem.

De oorlog heeft een generatie getekend. En Nederland heeft daar steun aan verleend. zoveel is zeker. Maar ‘waarom?’ Dat mogen wij, dat mogen de Nederlandse burgers, niet in het openbaar horen.

Maar deze minister-president kan niet ontsnappen aan de geschiedenis en aan zijn geschiedenis.

De waarheidsvinding gaat door. De democratie en het verlangen naar waarheid zit diep in mensen verankerd.

In een open en vrije samenleving zullen wetenschappers, journalisten en anderen doen,wat parlementariërs in meerderheid ongrondwettelijk inleveren, opofferen in hun hang naar de macht.

Het parlement kan buitenspel worden gezet, maar de samenleving niet.’’