IJspret

Er gaan dagen voorbij dat ik niet aan de polen denk. Ik bedoel niet de voordeelklusjesmannen, maar de smeltende werelddelen. Toch schijnt onder het poolijs het conflict van de 21ste eeuw verscholen te liggen. Met het modieuze smelten ontstaan nieuwe vaarroutes en komt de weg vrij voor ontginning van nieuwe grondstoffenvoorraden.

Dat is niet alleen praktisch, het geeft vooral aanleiding tot strijd. Die begon toen Rusland twee zomers geleden een titanium vlag op de zeebodem onder het poolijs plaatste. De neonimperialistische stuip werd dankbaar opgepakt door de andere poollanden Denemarken, Noorwegen, Canada en de Verenigde Staten die ieder op hun eigen manier stelling namen in het Noordpoolgebied.

Op de Zuidpool ging het niet anders. Ondanks het bestaan van internationale verdragen die de exploitatie van het poolgebied verbieden, begon ook daar de territoriumstrijd. De Fransen, de Chilenen, de Argentijnen, de Australiërs en de Britten trokken vrolijk van leer. De Britten dienden even na het vlagincident zelfs een claim in „om belangen voor de toekomst veilig te stellen”. Het Verdrag van Antarctica mocht dan wel bestaan, maar je kon nooit weten, verklaarde een Britse woordvoerder schaamteloos. Anderhalve eeuw na de Scramble for Africa kwam die om de polen goed op stoom.

Ons aller Yaap duh HOHP SKHEFF-uhr, zoals de BBC het NAVO-kopstuk noemt, heeft dat scherp gezien. Afgelopen week was hij in IJsland in het kader van een conferentie over Security Pros-pects in the High North. „Niet als reactie op een specifieke dreiging, maar op die van verandering en het begrip daarvoor.”

Het bezoek van de Oranjes aan the Deep South eind deze week, is goed getimed zou je zeggen. Maar wie reist er in hun kielzog? Niet de minister van Buitenlandse Zaken maar die van Onderwijs. Die komt samen met de koningskinderen „de polsslag van het wereldklimaat” opnemen en „meer enthousiasme voor de wetenschap” opwekken. Okay.

De prioriteiten hadden ook anders kunnen liggen. Maar dat inzicht vergt een goede klusjesman.

Floris-Jan van Luyn