Lampedusa is overvol

Honderden migranten braken zaterdag uit het opvangcentrum op het Italiaanse Lampedusa om te protesteren tegen de mensonterende toestand in het kamp.

Het opvangkamp op Lampedusa biedt plaats aan 800 bewoners. Momenteel verblijven er meer dan 1.300 clandestiene migranten, voornamelijk afkomstig uit Afrika. (Foto AFP) Would-be immigrants seat inside the identification and expulsion centre (CIE) of Lampedusa while demonstrators protest outside (not pictured) against the opening of a new centre on January 23, 2009 on the Mediteranean island of Lampedusa. More than 3000 inhabitants of the island, half of the population, took part in the demonstration. AFP PHOTO / Mauro Seminara
Het opvangkamp op Lampedusa biedt plaats aan 800 bewoners. Momenteel verblijven er meer dan 1.300 clandestiene migranten, voornamelijk afkomstig uit Afrika. (Foto AFP) Would-be immigrants seat inside the identification and expulsion centre (CIE) of Lampedusa while demonstrators protest outside (not pictured) against the opening of a new centre on January 23, 2009 on the Mediteranean island of Lampedusa. More than 3000 inhabitants of the island, half of the population, took part in the demonstration. AFP PHOTO / Mauro Seminara AFP

„Instappen”, bast burgemeester De Rubeis van het Italiaanse eiland Lampedusa als twee Afrikaanse migranten voor zijn koplampen verschijnen. Hij tilt hen persoonlijk in de kofferbak van zijn terreinwagen. Safari op Lampedusa. Tien landrovers doorkruisen de nacht.

De burgemeester, hoteleigenaren en andere vrijwilligers joegen zaterdagavond op ontsnapte immigranten op Lampedusa, het eiland tussen Sicilië en Afrika dat voor veel Afrikaanse migranten de poort tot Europa is.

De honderden politieagenten houden zich afzijdig, wetende dat hun ingrijpen de toch al gespannen situatie kan doen ontploffen. Sommige migranten zijn dronken, nadat een winkelier bier aan hen heeft verkocht. „Wij brengen ze terug naar het kamp, omdat ze bang zijn voor de politie”, zegt hoteleigenaar Salvatore Capella.

Zaterdagochtend braken er 700 migranten uit. Ze trokken van het opvangkamp naar het centrum, twee kilometer verderop. Ze protesteerden tegen de „onmenselijke manier” waarop ze nu al een maand worden vastgehouden. Er zitten meer dan 1.300 migranten in het opvangcentrum tussen de heuvels, terwijl er officieel plaats is voor 800. Eerder waren dat er zelfs bijna 2.000.

Valerio Nero van hulpverleningsorganisatie Save the Children, die toegang heeft tot het opvangcentrum, spreekt van een ernstige situatie. „Er zijn onvoldoende bedden, immigranten slapen ook buiten in tenten op matrassen die nat worden als het regent.’’

„Vrijheid, vrijheid”, riepen de migranten, terwijl ze oprukten naar het havenstadje. Daar werden ze met applaus ontvangen door een groot deel van de 5.000 inwoners die net bezig waren met een eigen protestactie tegen de Italiaanse regering.

De eilanders zijn tegen de bouw van een tweede opvangcentrum op Lampedusa. Ze willen dat de immigranten vertrekken naar het vasteland. Dat is precies wat de migranten ook willen, zodat ze door kunnen trekken naar elders in Europa. En dus sloten de migranten en eilanders zaterdag een verbond tegen de regering in Rome.

De politie suggereert zelfs dat de migranten met hulp van de eilandbewoners en het gemeentebestuur ontsnapten om extra druk uit te oefenen op de publieke opinie. De bewoners op hun beurt verwijten de politie dat deze de poorten opende om aan te tonen dat Lampedusa het ideale opvangeiland is. Migranten kunnen er geen kant op.

Vervolg Lampedusa: pagina 5

Lampedusa heeft genoeg van toestroom migranten

Minister Roberto Maroni van Binnenlandse Zaken wil de opvangcapaciteit op Lampedusa mede om die reden juist uitbreiden en er een uitzetcentrum bij bouwen. Volgens hem is dit weekeinde aangetoond dat ze op Lampedusa (zo groot als Schiermonnikoog) gemakkelijk terug te vinden zijn als ze ontsnappen. Ze kunnen er niet in de illegaliteit verdwijnen.

„Ze willen van Lampedusa een grote openluchtgevangenis maken”, zegt hoteleigenaar Salavatore Capella die zijn mede-eilanders met schorre stem commandeert en vertelt hoe ze zich ten opzichte van de buitenlandse pers moeten gedragen. „Ons imago als toeristeneiland wordt kapot gemaakt.”

De bewoners klagen dat ze in de steek zijn gelaten door de regering. „Onze scholen staan op instorten, als we ziek worden moeten we naar Palermo, een uur vliegen. We willen betere riolering.”

„Lampedusa moet een belastingparadijs worden. We willen het Ibiza van Italië worden met casino’s, bars en een florerende toeristenindustrie”, zo concretiseert Capella de eis. Zelf verdient hij overigens flink aan de migrantencrisis. Op het moment dat hij het protest tegen de regering leidt, eten en logeren in zijn hotel Medusa tientallen politieagenten en de ambtelijke top van het ministerie van Binnenlandse Zaken.

Mario Morcone, de hoogste ambtenaar op het gebied van immigratiepolitiek, erkent dat het opvangcentrum „inderdaad onder stress staat”. Maar hij ontkent dat er sprake is van misstanden. „Ik begrijp dat migranten aandacht voor hun zaak willen vragen, maar het is niet waar dat ze in de regen slapen.” In een jaar is de toestroom van migranten naar Lampedusa volgens hem verdubbeld tot meer dan 30.000. Dat verklaart volgens hem de extreme situatie van nu.

De migranten en de eilanders moeten volgens Morcone nog even op hun tanden bijten. Morgen hoopt minister Roberto Maroni een akkoord te sluiten met Tunesië over het terugnemen van 800 tot 1.200 Tunesische migranten. Ook zijn er contacten met Libië om patrouilles van Italiaanse marineschepen voor de Libische kust te regelen. „De boten liggen al lang klaar en binnen enkele dagen kunnen ze vertrekken. Dan kunnen de migranten nog eerder worden tegengehouden”, aldus Morcone.

De eilanders willen er niets van weten. Ze zijn bang dat die migranten dan toch naar Lampedusa worden gebracht in afwachting van uitzetting. Zondag koelden ze hun woedde op een senator uit Lampedusa die de kant van minister Maroni heeft gekozen. Angela Maraventano werd uitfloten en weggehoond als een „verraadster” toen ze haar positie toelichtte.

Ooit ging ze voor in de strijd tegen de clandestiene immigratie en voor de burgerrechten voor immigranten en eilanders. Maar ze liet zich inpalmen door de Lega Nord, de Noord-Italiaanse partij van minister Maroni, die bekend staat om racistische uitingen jegens Zuid-Italianen en immigranten, en ze accepteerde een fors betaalde baan in de Senaat. Ze heeft zich verkocht, vinden veel eilanders.

Premier Silvio Berlusconi beloofde dit weekeinde goedkope brandstof aan de vissers van Lampedusa. En minister Roberto Calderoli, ook van Lega Nord, sprak over een ‘vrijhaven’ op Lampedusa, ofwel belastingontheffing als de eilanders hun protest stoppen.

„Wij zijn niet te koop. We betalen belasting en hebben als Italiaanse staatsburgers nu al recht op goede voorzieningen”, zeggen sommigen. Maar anderen, zoals hoteleigenaar Capella, zien hun wensen langzaam in vervulling gaan. Lampedusa als nieuw belastingparadijs.