Bloedzuurstof klimmers op bijna-doodpeil

Bergbeklimmende artsen hebben op de Mount Everest bij elkaar in het bloed de laagste zuurstofconcentratie ooit gemeten. Dat schrijven Engelse onderzoekers van het University College London in een publicatie in The New England Journal of Medicine van deze week.

De extreem lage zuurstofniveaus die de onderzoekers registreerden bij de Mount-Everestklimmers, komen op zeeniveau alleen voor bij mensen die bijna dood zijn. Het lichaam van bergbeklimmers heeft zich door training op steeds grotere hoogte kunnen aanpassen aan de lagere zuurstofconcentratie in de lucht. Bij de extreem lage zuurstofniveaus van de klimmers, raken mensen op zeeniveau binnen enkele minuten buiten bewustzijn.

De bevindingen kunnen op termijn de zorg voor patiënten in kritieke toestand helpen verbeteren. Die hebben vaak lage zuurstofwaarden in hun bloed. Bestaande behandelingen werken niet altijd en zijn soms zelfs schadelijk.

Een expeditie van de Caudwell Xtreme Everest onderzoeksgroep klom in 2007 naar de top van de Mount Everest. De klim deden ze met zuurstofflessen, maar twintig minuten voor de meting deden ze hun zuurstofmaskers af om de zuurstofspanning in hun longen en bloed zich te laten aanpassen aan de omstandigheden.

Bovenop de top, op 8848 meter boven de zeespiegel, waren de weersomstandigheden te bar om bloed af te tappen, met harde windvlagen en een temperatuur rond min 25 graden Celcius. Maar op het eerst mogelijke punt daar onder, dat the Balcony heet, lukte het wel.

Op die onherbergzame plek deden twee bergbeklimmende onderzoekers hun handschoenen uit om te kunnen prikken, en vier anderen deden hun broek naar beneden om bloed te laten afnemen uit de slagader in de lies.

Binnen twee uur werden de bloedmonsters geanalyseerd in een mobiel laboratorium dat was opgezet op 6400 meter hoogte. De onderzoekers hadden ook bloedmonsters genomen in Londen, en op 5300 meter, 6400 meter en 7100 meter.

Het gemiddelde zuurstofniveau in de slagaders van de klimmers op het hoogste punt was ruim 3 kilopascal (kPa), lager dan verwacht op basis van eerdere metingen in een kunstmatige omgeving, en veel lager dan de normale 12 tot 14 kPa. Het zou kunnen komen doordat er meer vocht in de longen zit op die grote hoogte, denken de onderzoekers. Met zuurstofniveaus onder 8 kPa wordt de toestand onder normale omstandigheden kritiek.