Na elf jaar trekt de verkoop eindelijk aan

Het was lang geleden dat het ijs er zo mooi bij lag. Zo lang, dat veel mensen geen schaatsen meer hadden, kinderen al helemaal niet. Fabrikanten raken nu snel door hun voorraad heen.

Bij schaatsfabrikant Raps werkte het personeel op Tweede Kerstdag door om aan de vraag te kunnen voldoen. Foto Eric Brinkhorst Almelo - Raps Schaatsfabriek. IJskriebels door intredende vorst. Personeel werkt tweede kerstdag om de vraag aan te kunnen. ©foto eric brinkhorst
Bij schaatsfabrikant Raps werkte het personeel op Tweede Kerstdag door om aan de vraag te kunnen voldoen. Foto Eric Brinkhorst Almelo - Raps Schaatsfabriek. IJskriebels door intredende vorst. Personeel werkt tweede kerstdag om de vraag aan te kunnen. ©foto eric brinkhorst Brinkhorst, Eric

Aan de route van de Elfstedentocht: te huur 1 stacaravan voor maximaal 5 personen voor 100 euro per nacht. „Geen water in verband met vorst”, vermeldt de advertentie op marktplaats, „wel elektra”. Adverteerder Willem Karte is naar eigen zeggen „geen nuchtere Fries, maar een dronken Amsterdammer”. Hij verwacht „uiteraard” dat de tocht der tochten er dit jaar komt. Zijn redenering is dat je er maar beter vroeg bij kan zijn. De advertentie op marktplaats is 236 keer bekeken, maar er heeft nog niemand gebeld. Karte is niet de enige die de schaatskoorts te pakken heeft. Op marktplaats worden 27.652 paar schaatsen aangeboden. Het merendeel is tweedehands.

Nieuwe schaatsen zijn ook in trek. Albert van der Velde van schaatswinkel van John Oude Wesselink Sport in Deventer heeft het „gigantisch” druk gehad. „Het was de afgelopen dagen een gekkenhuis, maar ik denk dat de meeste mensen die schaatsen wilden nu wel schaatsen hebben.” Een populaire schaats voor de kinderen blijkt de Easy Glider, een onderbindertje van plastic, ook wel ‘plastic houtje’ genoemd. Deze kosten 36 euro, terwijl een paar noren al snel meer dan 100 euro kost. Van der Velde verwacht het de komende dagen druk te krijgen met mensen die hun oude schaatsen van zolder hebben gehaald en ze willen laten slijpen. „Laat ze maar komen, we zijn voorbereid.”

De schaatsfabrikanten waren ook voorbereid, met grote partijen schaatsen op voorraad. Er zijn drie grote schaatsenleveranciers in Nederland: Viking Schaatsen in Almere, Zandstra Sport in Joure en Schreuders Sport International in Leerdam. Een woordvoerder van Viking Schaatsen is blij dat ze na elf jaar „weercrisis” nu weer volop kunnen leveren. Het bedrijf had in de afgelopen jaren een voorraad van 100.000 schaatsen opgebouwd. „Gelukkig zijn het tijdloze modellen en hebben we niet elk jaar een ander modekleurtje.”

Toen de weermannen vlak voor de kerstdagen vorst voorspelden, schoot de verkoop bij Viking omhoog. De voorraad slonk in een paar weken tot 15.000 schaatsen, de ‘mooie maten’ 41 en 42 zijn inmiddels bijna op.

Als de vorst doorzet, zal de fabrikant nee moeten verkopen. Snel schaatsen bijmaken kan namelijk niet. Het hele traject van productie en vervoer bedraagt circa zes maanden. De schaatsen worden in Japan en China gemaakt, de kunststof schoenen komen uit Roemenië en de leren schoenen uit Italië. De duurdere Vikings worden nog in Almere gemonteerd. Specialistisch werk, dus uitzendkrachten inhuren heeft geen zin.

Wanneer er geen natuurijs is, levert Viking vooral schaatsen aan de professionele markt. „We hebben een marktaandeel van 80 procent van de wereldmarkt”, zegt de woordvoerder. „Dat zijn circa 15.000 paar schaatsen per jaar.”

Schaatsenfabriek Zandstra heeft nog genoeg schaatsen op voorraad. Verkoper Marco Flap: „We geven geen verkoopcijfers, maar de mensen hoeven niet in paniek te raken, er zijn nog genoeg schaatsen beschikbaar. Alleen de comfort noren zijn uitverkocht.”

Eigenaresse Emck van Schreurder Sport International houdt er ook niet van om cijfers te geven. Na enige aarzeling vertelt ze dat ze nog ongeveer 100.000 paar schaatsen op voorraad hebben en dat er deze winter al 250.000 paar verkocht zijn. Het bedrijf is marktleider in het goedkope segment. „Wij leveren uitsluitend aan de recreant”, aldus Emck. De schaatsen worden in China gemaakt en lagen al die jaren in een loods van 50.000 m² in Leerdam opgeslagen. „In een jaar zonder vorst leveren we ongeveer 30.000 paar schaatsen aan mensen die op een kunstijsbaan schaatsen. Nu is dat het tienvoudige.”

Behalve de grote fabrikanten zijn er nogal wat kleinere spelers op de schaatsenmarkt. Directeur Rik Nijkamp van Raps richt zich op de „serieuze recreant die normaal gesproken naar de kunstijsbaan gaat”. Raps is bijna door zijn voorraad van 20.000 vaste schaatsen heen. Een gevolg is dat er meer klapschaatsen worden verkocht. Nijkamp schat dat dit jaar in Nederland 30.000 klapschaatsen verkocht worden en een tienvoud aan normale schaatsen. „Maar als de kou aanhoudt, dan zou dit de introductie van de klapschaats kunnen zijn bij het grote publiek.”

Het gaat bij Raps vooral hard met de hele kleine maten: de helft van de verkochte voorraad bestond uit kinderschaatsen. „Nog voordat het echt begon te vriezen, was onze verstelbare kinderschaats al uitverkocht”, zegt Nijkamp. In de zomer verkoopt het bedrijf skeelers (een soort rolschaatsen waarvan de wielen in één lijn liggen), maar de productie van skeelers is nu even stilgelegd om de grote vraag naar schaatsen te kunnen opvangen.

Na de winter zal de drukte niet voorbij zijn. Zandstra Sports verkoopt eveneens skeelers en verkoper Flap verwacht dat de strenge winter een positief effect zal hebben op de verkoop van skeelers. „Wanneer mensen hebben geschaatst, hebben ze de smaak te pakken en worden in de zomer veel meer skeelers verkocht.”