Met hoge staart groet de huiskat zijn meerdere

De hoge- staart-begroeting van de huiskat is een teken van onderdanigheid. Dit blijkt uit een onderzoek van deze typische vriendelijke huiskattengroet in een kattenkolonie op een afgesloten pleintje in Rome. De tien katten (4 katers, 5 poezen en een jonge poes) werden in totaal ruim 420 uur geobserveerd, vanaf een balkonnetje. De Italiaanse biologen S. Cafazzo en E. Natoli beschrijven hun onderzoek in het januarinummer van Behavioural Processes.

De sociale hiërarchie in een kattengroep kan worden afgeleid uit de uitkomsten van agressie en uit de richting van bedreigingen. Sociaal ‘hogere’ katten bedreigen anderen vaker en winnen gevechten vaker. Cafazzo en Natoli ontdekten dat deze hogere katten ook vaker worden begroet met hoge staarten. Zelf past de ‘kattenadel’ die begroeting veel minder toe.

De vriendelijke hoge staartgroet van katten onderling (en ook wel ten opzichte van mensen) is hun eenvoudigste en meest voorkomende groet. Als de katten elkaar bevallen kan het ritueel uitlopen op besnuffelen of zelfs uitgebreid kopjes geven. De hoge-staart-groet is typisch voor de huiskat; alleen bij leeuwen is hij ook gezien. Bij andere katachtigen komt de groet alleen voor bij jonge poesjes die er hun moeder mee begroeten.

Bij huiskatten is deze groet kennelijk overgegaan op het volwassen sociale leven. Dat is niet ongewoon in de evolutie: de menselijke kus komt mogelijk ook voort uit de moederkus. Dat de groet zou zijn ontstaan uit de geheven staart tijdens het ‘sproeien’ van urine door katers of uit de geheven staart van krolse poes die klaarligt voor een kater, lijkt de onderzoekers onwaarschijnlijk.

De voorouder van de huiskat, die waarschijnlijk zo’n vierduizend jaar geleden definitief bij de mens is komen wonen, leefde oorspronkelijk solitair in de bossen. Maar als huiskat blijkt hij uitstekend in staat tot complex sociaal leven. De enige andere sociaal levende katachtige is de leeuw en het is daarom interessant dat juist bij leeuwen ook de hoge-staartgroet bij volwassenen is gezien. De onderzoekers vermoeden geen direct verband met de huiskatgroet, maar zien er een parallelle ontwikkeling in.