Waarom soms wel en soms geen pitjes in mandarijnen?

Twee mailtjes over mandarijnen: Danielle van der Hoek uit Nederhorst den Berg en Anne Heutinck, Bart Kral en Floortje Rikers uit Nijmegen vragen zich af hoe het komt dat er in mandarijnen soms wel en soms geen pitten zitten. Zo kocht Danielle laatst een netje mandarijnen zonder ook maar één pit te ontdekken. Kort daarop had ze een kistje mandarijnen: „In iedere mandarijn zaten zeker 35 pitten!”

„Pitten in mandarijnen ontstaan door kruisbestuiving van bijen”, vertelt Wilko van der Zwaard van importeur Wilkofruit B.V. uit Breda. Zodra de bij oranjebloesem van één mandarijnenboomsoort bestuift en vervolgens oranjebloesem van een andere soort bevrucht, gaat het fout: door de vermenging van het stuifmeel kunnen er pitjes in de vrucht groeien. „Eén bij kan heel veel schade aanrichten”, zegt Wim Geurts van agf.nl, een site voor de agf-sector (agf staat voor aardappelen, groente, fruit).

In Marokko, een grote producent op de markt van citrusvruchten, wordt hier rekening mee gehouden. Nieuwe plantages voor pitloze mandarijnen worden op minimaal tien kilometer afstand aangelegd van velden met oude mandarijnenvariëteiten en sinaasappels waarin pitten kunnen voorkomen.

Andres Ribas van importeur The Greenery legt uit dat een geheel pitloze vrucht niet te garanderen is. „Tot drie pitten per mandarijn is acceptabel. Dat zien wij nog als pitloos. Rond de tien is te veel.”

Maarten Bobeldijk, hoofd fruitverkoop van supermarkt Plus, zegt dat bij steekproeven soms te veel pitten worden geconstateerd. In dat geval gaan de mandarijnen niet in de verkoop. „Het liefst heb je geen één pit. Maar dat kun je nooit garanderen.” De bekendste en veel verkochte ‘pitloze’ mandarijnsoort is de Clementine (met veel onderrassen). De helft van de Nederlandse markt voor mandarijnen bestaat uit Clementines.

Mandarijnen mét pit zijn – in tegenstelling tot in het Westen – wél populair in Rusland en het Oosten. Landen die hoofdzakelijk zonder pit kweken zijn Spanje, Marokko, Turkije, Argentinië en Zuid-Afrika. Alleen Pakistan produceert mét pit.

Volgens Geurts hebben veel mandarijntypen mét pit een betere smaak. „Maar in het Westen is de smaak ondergeschikt aan gemak.”