Met je mond vol tanden

de proefjesfabriek

Twee tegenstrijdige dingen tegelijkertijd doen is moeilijk. Ook voor je brein. Vandaag ga je naar je verwarde brein luisteren.

Wat heb je nodig?

Je brein.

Wat moet je doen?

Lees de lijst hiernaast zoals je een boek zou lezen (van links naar rechts) en noem hardop en zo snel mogelijk de kleur van de inkt waarmee elk woord is gedrukt. Het gaat dus niet om de betekenis van het woord, maar om de kleur.

Ging je stotteren en haperen? Maakte je fouten? Dat gebeurt ons allemaal! Wat je hebt ervaren heet het ‘Stroop-effect’, genoemd naar de Amerikaanse wetenschapper die deze test in 1935 heeft bedacht.

Hoe komt dat?

Je merkt het effect vanaf de derde regel. Dat komt doordat de kleur inkt waarin de woorden zijn gedrukt, vanaf daar botst met hun betekenis. Het woord blauw bijvoorbeeld is in groene inkt gedrukt. Maar voordat je ‘groen’ kunt zeggen, heeft je brein automatisch al ‘blauw’ gelezen. Je brein gaat, als het woorden ziet, namelijk op een soort automatische piloot werken. Het herkent zo heel snel de betekenis van de woorden, maar let niet op de kleur waarin ze zijn gedrukt. Die automatische neiging om woorden te lezen, terwijl je alleen gevraagd was om hun kleur te noemen, brengt je brein in de war: je staat even met je mond vol tanden.

Dank aan dr. Diana C. Issidorides.

Kijk verder op: www.nrc.nl/kleinewetenschap