Hoor wie dokt daar, kinderen?

Opluchting bij Sinterklaas. Net voor het weekend dat hij fors moet inslaan voor pakjesavond, hoort hij dat hij zijn IJslandse spaartegoed in december kan terugkrijgen via De Nederlandsche Bank.

Even een overbruggingskredietje regelen bij de bank, en hij kan weer los gaan in de speelgoedwinkels, warenhuizen en kadoshops. Nou ja, de banken werken niet mee en zijn scherp met het afschrijven van credit-cardbetalingen. Neemt de Sint toch een risico, want minister Bos van Financiën schrijft in zijn brief weliswaar dat DNB in december begint met het terugbetalen, maar hij vertelt er niet bij hoe lang het duurt voor iedereen zijn spaarcenten terug heeft.

Voor de Nederlandse winkeliers is het een goed getimede actie. Met de dreiging dat in crisistijden de consument in feestmaand december de hand op de knip houdt, krijgen 140.000 Nederlanders weer de beschikking over de 1,6 miljard euro die ze bij de IJslandse spaarbank Icesave hadden gestald. Met die wetenschap geef je gemakkelijker geld uit in de maand dat veel winkels hun hoogste omzet halen.

In andere landen is de pijn van de crisis duidelijk zichtbaar in de retailbranche. In Groot-Brittannië ging deze week Woolworth failliet. Een winkelketen die sinds 1909 de winkelstraten bevolkt en door de Britten liefkozend Woolies wordt genoemd. Het is alsof in Nederland de Hema bankroet zou gaan. Andere Britse ketens zijn, nog voor de Kerstinkopen goed op gang zijn gekomen, al begonnen met ongekend forse aanbiedingen om kopers naar de winkels te lokken.

In Amerika is de situatie nog erger. Daar is het feestdagenseizoen afgelopen donderdag met Thanksgiving gestart, maar gingen winkelketens weken voor die feestdag al stunten. De dag erna, Zwarte Vrijdag, is altijd een dag van koopjes, maar de aanbiedingen die nu worden gedaan, zijn ongekend. Voor de Kerstinkopen kunnen de Amerikanen profiteren van geweldige aanbiedingen. Maar die kopers staken.

Behalve supermarkten hebben alle winkels te maken met omzetdalingen in de dubbele cijfers. De magazijnen van de winkels zijn overvol en met banken die voorzichtig zijn met voorraadfinanciering, is dat een bedreiging voor detailhandelsbedrijven die zwak gefinancierd zijn. Faillissementen lijken onvermijdelijk.

In Nederland wordt dat gevaar nog niet gezien. Verwacht wordt dat de Nederlander niet op zijn Sint- en Kerstinkopen zal besparen. En een toename van schreeuwerige actieposters en agressieve prijsaanbiedingen is nog niet zichtbaar. Als ze wel worden opgehangen in de etalages, hebben we het volgende signaal dat we de Britten en Amerikanen achternagaan in een recessie.

Daan van Lent