Bij de voorplaat

Deze tekening van uitgestorven schildpadden is gebaseerd op drie schildpadfossielen die in 2007 zijn ontdekt in de Chinese provincie Guizhou. Het zijn de oudste schildpadfossielen die ooit zijn gevonden. Chinese en Amerikaanse paleontologen berichtten afgelopen donderdag in Nature over de 220 miljoen jaar oude fossielen van Odontochelys semistestacea. Bijzonder is dat deze dieren tanden hebben in plaats van de voor schildpadden kenmerkende hoornachtige bek die iets weg heeft van een vogelsnavel.

Volgens de auteurs is met de vondst van deze schildpad ook de controverse over het ontstaan van het schildpadschild opgehelderd. Het schild ontstond als een uitgroeisel van ribben en ruggengraat. Die visie staat lijnrecht tegenover de theorie dat het schildpaddenschild is ontstaan uit samengegroeide huidschubben, waarover deze krant op 9 oktober berichtte. Dat het schildpadschild ontstaan is uit ribben, is volgens de Nature-auteurs aannemelijk omdat het fossiel al wel een buikschild (plastron) heeft, maar nog geen rugschild (carapax). Het moderne schildpaddenschild bestaat uit een buik- en rugschild, verbonden door een benen brug. (MvN)