Heeft een vleesetende plant een buik?

Kort en krachtig is de vraag van Max de Bont (3) uit Vught. Hebben vleesetende planten een buik? En als ze inderdaad een buik hebben, hebben ze dan ook ontlasting?

Vleesetende planten eten eigenlijk helemaal geen vlees. Ze vangen hun prooi, wachten tot die is doodgegaan en dan verteren ze die langzaam.

Hóe ze die prooi vangen, verschilt per soort. In Nederland komt de kleine zonnedauw voor, die heeft een soort klemsysteem met plakkerige uiteinden, vertelt Ernst Flentge, rondleider in de Hortus in Haren. Grotere planten, zoals de trompetbekerplant en de Zuidoost-Azische bekerplant – die niet in Nederland voorkomen – vangen hun prooi in bekervormige vallen. Onderin de beker, of in de klemmetjes, ligt plakkerige enzymstof die ervoor zorgt dat de insecten vast blijven zitten en overlijden.

De plant verorbert niet het héle insect, vertelt Art Vogel, kaschef in de Hortus Botanicus in Leiden. „De schilden van pissebedden kunnen ze bijvoorbeeld niet verteren.” Is al het bruikbare voedsel verteerd, dan sterft de beker af en laat de plant nieuwe bekers groeien. Bij de zonnedauw blijven de restjes van de insecten op het blad liggen, vertelt Flentge. „Dan kun je na een paar weken precies zien hoeveel vliegen de plant gevangen heeft.”

Het voedsel van de planten varieert per soort: van kleine insecten zoals de fruitvlieg tot kleine dieren. In Indonesië zijn planten die zelfs muizen of ratten hebben ‘gegeten’, zegt Vogel. Die bekers hebben een inhoud van wel 1,5 tot 2 liter.

Een maag hebben deze planten dus niet nodig, ze hebben alleen een andere manier van voedsel vergaren ontwikkeld dan hun ‘normale’ soortgenoten. Vleesetende planten leven in voedselarme gebieden: waar de grond voedselarm is of waar de regen de voedingsstoffen wegspoelt. „De vleesetende plantensoorten ontwikkelden een andere slimme manier om tóch voedsel binnen te krijgen”, vertelt Vogel. Die planten halen alle nuttige voedingsstoffen – zoals eiwit – uit hun prooi, net zoals een gewone plant zijn voedingsstoffen met zijn wortels uit de grond haalt.

Een vleesetende plant zal dus in je eigen tuin niet zomaar opduiken, Max: daar zit genoeg bruikbaar voedsel in de grond voor gewone planten.