Succesvol zeilduo stopt, met een lach

Drie keer werden zeilsters Marcelien de Koning en Lobke Berkhout wereldkampioen.

Deze boegbeelden van het zeilen houden op en dat is het einde van een tijdperk.

Na zeven jaar dag en nacht samenleven is het mooi geweest voor de twee boegbeelden van het Nederlandse zeilen. Marcelien de Koning en Lobke Berkhout kenden elkaar beter dan hun eigen vriendjes, zeiden ze vaak lachend. Ze waren zoveel samen dat ze regelmatig een relatietherapeut raadpleegden om eventueel onderhuids levende irritaties snel uit de weg te kunnen ruimen binnen hun ‘huwelijk’ op het water. Met als ultiem doel om nóg beter te worden.

Gistermiddag kondigden de drievoudige wereldkampioenen in de 470-klasse aan hun samenwerking te beëindigen. „Aan alle mooie dingen komt een eind”, zei Berkhout op de opvallende locatie die ze hadden uitgekozen voor de bekendmaking van hun toekomstplannen: de kaaswinkel van hun hoofdsponsor in Westbeemster. „Het voelt heel goed”, voegde De Koning eraan toe. „We hebben het gevoel dat we het maximale uit onze samenwerking hebben gehaald. Op je hoogtepunt stoppen hoort ook bij topsport.” Dan, monter: „We staan hier niet te snikken, we staan hier met een grote lach. We hebben er vol van genoten.” Berkhout: „We blijven zussen van elkaar. Wat wij met elkaar hebben opgebouwd vergeet je niet zomaar.”

Stuurvrouw De Koning (30) stopt voorlopig met zeilen; ze gaat een paar maanden reizen in Zuid-Amerika en hoopt op een carrière bij de televisie. Haar bemanningslid Berkhout (28) wil haar dromen over een olympische gouden medaille niet opgeven en gaat nog vier jaar door tot ‘Londen’ (2012), maar in welke zeilklasse, en met wie, weet ze nog niet.

Het duo won de afgelopen vier jaar bijna alles wat ze konden winnen. Bijna, want afgelopen zomer moest het meest succesvolle Nederlandse zeilduo uit de geschiedenis genoegen nemen met zilver in de olympische wateren voor de kust van Qingdao. Toch hadden ze ook met die tweede plaats op de windstille Gele Zee vrede, verzekerden ze gistermiddag.

„Wij zijn altijd het water op gegaan om betere zeilsters te worden”, zei Berkhout over hun gezamenlijke beslissing. „Maar de laatste jaren kwamen we ook wel eens van het water met de vraag: wat hebben we vandaag eigenlijk nog geleerd? Je moet wel iets heel speciaals hebben om dat nog vier jaar lang elke dag te vol te houden en er plezier in te houden. Wat wij hebben gedaan was al heel speciaal.”

Het tweetal gaf het Nederlandse zeilen de afgelopen jaren een geweldige impuls. De Koning en Berkhout waren met hun 470-coach Jacco Koops medeverantwoordelijk voor de professionaliseringsgolf die na de Spelen van Athene (2004) door de Nederlandse zeiltop trok.

Van een voedingsdeskundige tot een krachttrainer, van een relatietherapeut tot een eigen materiaalman – geen detail ontsnapte aan hun aandacht. Tot 2005 was het Noord-Hollandse duo relatief onbekend, maar in mei 2005 kregen ze – nota bene onbedoeld – het definitieve duwtje dat hen op weg hielp naar de wereldtop. Ze waren die middag met hun boot gaan trainen op het IJsselmeer. Moederziel alleen, want het Watersportverbond had geen coach meer voor hen over omdat ze even vrijaf hadden genomen na de deceptie van het missen van ‘Athene’. Toen de bondstrainers die middag de boeien uit het water haalden voordat De Koning en Berkhout klaar waren met hun training, knapte er iets. Hun woedende reactie op de steigers van het Regatta Center in Medemblik maakte zoveel los bij de bond dat zij alsnog een coach kregen – Koops.

Een paar maanden later werden ze in San Francisco wereldkampioen, en vervolgens sportploeg van het jaar in Nederland. In 2006 en 2007 verdedigde het duo de wereldtitel met succes.

Alleen olympisch goud bleef uit. Het tweetal is niet bang dat het ontbreken daarvan nog gaat knagen. „Onze medaille in Qingdao was zilver met een gouden randje”, vindt Berkhout. „Het hele project is voor ons goud geweest. Maar ik heb wel het gevoel dat er nog iets hogers is. Daarom hoop ik straks de uitdaging te vinden waarmee ik het over vier jaar weer kan doen.”

Bondscoach Jaap Zielhuis roemde de verdiensten van het zeilduo. „Niet alleen hun prestaties zijn uniek geweest. Zij zijn echt een voorbeeld geweest voor een moderne olympische campagne, tot in de details. Dat hebben zij eerst zelf gedaan. Maar ze zijn echt uitgegroeid tot de ambassadeurs van de Nederlandse zeilsport. En een voorbeeld voor een heleboel zeilers.”