Extra miljarden om recessie af te wenden

Regeringsleiders trekken honderden miljarden euro uit om te voorkomen dat de wereldeconomie in een recessie terechtkomt. De Britse premier Brown verlaagt de btw en verhoogt de belastingen voor de hoogste inkomensgroepen.

De aankomende Amerikaanse president Obama wil honderden miljarden meer in de economie pompen dan hij tijdens zijn verkiezingscampagne al beloofde. De voorzitter van de Europese Commissie, Manuel Barroso, zal woensdag voorstellen dat Europese landen 1 procent van hun bruto binnenlands product in hun economie stoppen. Nederland presenteerde vrijdag al een plan van die strekking.

Om de bestedingen van consumenten te stimuleren zou de Britse premier Brown vanmiddag aankondigen dat hij de btw substantieel verlaagt van 17,5 naar 15 procent, het laagste tarief dat krachtens Europese regels toelaatbaar is. Brown hoopt zo ervoor te zorgen dat bedrijven en particulieren minder terughoudend worden met geld uitgeven. De hoop is met name dat klanten hierdoor in de aanloop naar Kerstmis meer in winkels zullen willen besteden. Bovendien wil de regering vervroegd geld vrijmaken voor enkele grote infrastructurele projecten.

Premier Brown wil zijn plan betalen door de belastingtarieven voor de hoogste salarissen te verhogen tot 45 procent. Daarmee breekt hij een politiek gevoelige belofte van de Labour Partij, die teruggaat tot de begindagen van zijn voorganger Tony Blair halverwege de jaren negentig, om de inkomstenbelastingen niet te verhogen.

De economische problemen komen voort uit de kredietcrisis, die vorig jaar zomer begon en afgelopen maanden in een stroomversnelling terechtkwam. Japan, Italië en Groot-Brittannië verkeren al in een recessie. Het instorten van de Amerikaanse huizenmarkt creëerde grote problemen voor de wereldwijde financiële sector, die op hun beurt de rest van de economie mee omlaag trekken.

Obama werkt aan een ambitieus plan dat er het komend jaar voor moet zorgen dat 2,5 miljoen banen worden gecreëerd, dan wel behouden blijven. Welke ministers het stimuleringsplan moeten uitwerken, zou hij later vandaag bekendmaken. Hij zou willen dat het Congres zijn fiat geeft aan het plan nog voordat hij aantreedt als president. Het Congres, waar de Democraten een meerderheid hebben, komt op 6 januari weer bijeen.

Het plan dat de Europese Commissie woensdag presenteert omvat in totaal 130 miljard euro aan fiscale stimuli en werkgelegenheidsprogramma’s op het gebied van infrastructuur en milieu. Barroso zou ook willen dat bedrijven een groter beroep kunnen doen op leningen van de Europese Investeringsbank (EIB).

Er bestaan geen Europese belastingen; de kosten van deze gezamenlijke actie komen voor rekening van nationale begrotingen.

Team Obama: pagina 4