'Het moet wel betaalbaar blijven'

Het kabinet trekt miljarden uit om de economie voor een langdurige recessie te behoeden. „We helpen gezonde bedrijven in moelijke tijden.”

„Dit is wat het is”, zegt minister Maria van der Hoeven (Economische Zaken, CDA). Ze is net terug van het kabinetsberaad over het crisispakket van het kabinet. Het kabinet zet in op werktijdverkorting en lastenverlichting voor het bedrijfsleven. Afgelopen dinsdagavond heeft Van der Hoeven „met de benen op tafel” overlegd gevoerd met de voorzitters van de sociale partners: Wientjes (VNO-NCW), Hermans (MKB Nederland), Jongerius (FNV) en Paas (CNV). Daar werd de urgentie van de crisisplannen nog eens duidelijk gemaakt.

Wat gaat u concreet voor het bedrijfsleven doen?

„Het kabinet heeft besloten dat bedrijven de komende twee jaar investeringen versneld kunnen afschrijven. Bijvoorbeeld op machines en vrachtauto’s. Hierdoor krijgen bedrijven meer financiële ruimte om te investeren. Daarnaast wordt het lage tarief (20 procent, red.) van de vennootschapsbelasting met twee jaar verlengd. Dat is vooral van belang voor het midden- en kleinbedrijf.”

De vakbeweging heeft opgeroepen om het spaarloon te deblokkeren.

„Daar gaan we naar kijken. Zoals we ook gaan kijken welke geplande infrastructurele investeringen naar voren gehaald kunnen worden en hoe we een garantieregeling voor grote bedrijven kunnen vorm geven. Het zijn overbruggingsmaatregelen om gezonde bedrijven door deze moeilijke tijd heen te helpen.”

Gaat u DAF en NedCar steun geven zoals Duitsland en Frankrijk voor hun auto-industrie overwegen?

„Dit ís ondersteuning. De werktijdverkorting biedt een oplossing om gekwalificeerd personeel te behouden en de versnelde afschrijving biedt financiële ruimte.”

De Europese Commissie wil dat de lidstaten één procent van hun bbp in crisismaatregelen steken. Haalt Nederland dat?

„Je moet kijken naar wat landen al gedaan hebben of toch al van plan zijn. In de begroting voor volgend jaar hebben we lastenverlichting aangekondigd. Het moet wel betaalbaar en behapbaar blijven.”

Moet je bij deze crisis niet alle orthodoxie overboord zetten?

„De sluizen open zetten en de geldpersen laten draaien? Nee, daar zie ik niets in. De geschiedenis toont aan dat je daar heel terughoudend mee moet zijn.”

Hoe denkt u de banken zo ver te krijgen dat ze hun rem op de kredietverlening aan bedrijven los laten?

„Ik ken de klachten. Het kan niet zo zijn dat banken het geld dat de overheid heeft verstrekt, alleen maar gebruiken om hun eigen buffers te versterken. Ze moeten hun rol als kredietverstrekker wel vervullen.”

Gaat het kabinet de banken een aanwijzing geven?

„De overheid is geen bankier. Maar dit moet wel besproken worden. Om te beginnen met de bank die we hebben overgenomen. Zalm en Lindenbergh (de twee bankiers die minister Bos gisteren heeft benoemd, red.) weten wat ze te doen staat.”

Krijgt Economische Zaken weer een centrale rol als het ministerie van industriepolitiek?

„Zeker weten! Dat is een bewuste keuze. We weten dat staatsteun niet werkt, maar je moet de randvoorwaarden scheppen op het gebied van belasting en innovatie.”

Wouter Bos heeft de banken gered. Gaat Maria van der Hoeven het bedrijfsleven redden?

„Uiteraard kun je niet op de stoel van het bedrijfsleven gaan zitten. Nederland is een open economie. Protectionisme helpt niet en staatssteun lekt weg naar het buitenland. Dat gaan we zo niet doen.”

Hoe groot is de rivaliteit tussen het CDA en de PvdA in deze crisis?

„Iedereen doet zijn werk en we werken uitstekend samen. Dit is geen kwestie van partijbelang. Het klinkt zwaar, maar het gaat over het landsbelang.”