Nederlands elftal heeft heilzame werking op internationals

Nederland 3 Zweden 1

Ruststand 1-0. 32. Van Persie, 49. Van Persie 2-0, 50. Källström 2-1, 90. Kuijt 3-1. Scheidsrechter: Szabo (Hon). Toeschouwers: 26.750.

Het Nederlands elftal sluit 2008 in opperbeste stemming af. Vergeten is de teleurstellende uitschakeling in de kwartfinales van de Europese titelstrijd. De kwalificatie voor het WK in 2010 gloort. En de oefenwedstrijd tegen Zweden toonde gisteravond nog eens aan hoe goed het ook in de breedte is gesteld met het vlaggenschip van het nationale voetbal. „Ik merkte de afgelopen dagen dat verschillende spelers er behoefte aan hadden uit de dagelijkse sleur te zijn”, vertelde bondscoach Bert van Marwijk in de Arena. „Het samenzijn was de afgelopen dagen zeker zo belangrijk als de wedstrijd.”

Er was dan ook geen reden om in Noordwijk tijdens het trainingskamp de zweep te laten knallen. Het Nederlands elftal staat normaal gesproken als een huis. Van Marwijk kan ontspannen voortborduren op hetgeen zijn voorganger Marco van Basten met vallen en opstaan in vier jaar heeft opgebouwd. Zoals het tactische systeem (4-2-3-1) en de daaraan verbonden compacte speelwijze. Maar ook de meeste poppetjes functioneren op de goede plaats.

Natuurlijk was er voor Nederland-Zweden een kleine onzekerheid over de invulling van de spitspositie, nu Klaas Jan Huntelaar met een zware enkelblessure kampt. Maar Van Marwijk laat zich zelden verleiden tot experimenten of een spannend avontuur. Dus was Dirk Kuijt de vervanger van Huntelaar. Saillant dat het mogelijke alternatief, Robin van Persie, twee keer doel trof. In de laatste minuut maakte Kuijt met een kopbal uit een voorzet van Tim de Cler toch ook even duidelijk dat hij wel degelijk over scorend vermogen beschikt.

Van Marwijk toonde zich content over beide spelers. „Kuijt heeft gespeeld zoals we van hem gewend zijn. Hij werkte hard en was heel nuttig voor de ploeg. Van Persie trok regelmatig van de rechterflank naar binnen waardoor hij ook in de spits gevaarlijk kon worden.” Het waren woorden waaruit viel op te maken dat Van Marwijk tevreden was over deze rolverdeling en dat Van Persie onder zijn bewind niet zo snel de aanvalsleider zal worden.

De bondscoach durfde verder een keuze te maken op het middenveld. Rafael van der Vaart begon op de bank omdat Wesley Sneijder de regisseur achter Kuijt was. Eigenlijk de enige mutatie die Van Marwijk aanbracht op de blauwdruk van Van Basten. Voor de linkerkant gaf hij de voorkeur aan Ryan Babel, een diepgaande aanvallende middenvelder. In de tweede helft liet Van Marwijk de gepasseerde Van der Vaart in plaats van Demy de Zeeuw als een van de twee controleurs in de middenlinie opereren. En daarmee kopieerde hij Van Basten weer wél. Want de huidige trainer van Ajax heeft dat incidenteel ook al eens uitgetest. Met Van der Vaart in het kielzog van de aanvallende middenvelders is de opbouw beter verzorgd. Al zal deze offensieve variant tegen een ploeg met een sterk middenveld risico’s inhouden.

In de Arena had Oranje echter weinig te vrezen van de Scandinavische ploeg, die niet over sterspeler Zlatan Ibrahimovic kon beschikken. Daardoor kreeg Groningen-spits Marcus Berg een kans zich op dit niveau te bewijzen. Aan de zijde van Henrik Larsson had het talent van Euroborg weinig in te brengen bij de Nederlandse verdedigers. „We hebben in negentig minuten misschien één kans weggegeven en zelf heel veel gecreëerd”, constateerde Van Marwijk. „De ruimtes waren klein. Dat vergt discipline en snelheid. In het begin voetbalden we te traag, later ging dat steeds beter. Het Nederlands elftal oogde stabiel.”

Dat was even niet het geval toen Kim Källström in de vijftigste minuut de debuterende doelman Michel Vorm met een afstandsschot op de proef stelde. De keeper van FC Utrecht reageerde niet explosief genoeg en zag de bal bij een van zijn eerste acties in het net vliegen. Daarna herstelde Vorm zich. Van Marwijk liet in het midden of Vorm schuld had aan de tegentreffer. Hij wilde eerst de beelden terugzien, zei hij wijselijk.

Graag had Van Marwijk gisteravond geoefend tegen een wat sterkere en aansprekende tegenstander. Maar prominente voetballanden vragen een te hoge vergoeding voor de KNVB. Hoewel de Zweden met enkele bekende namen uit de Nederlandse competitie aantraden, trok het duel slechts zo’n 25.000 toeschouwers. In de halflege Arena ontbrak de sfeer.

Voor internationals die een mindere periode doormaken bij hun club ging er een heilzame werking uit van deze interland. Zo liet ook PSV’er Ibrahim Afellay, die in de tweede helft de gelederen versterkte, zich plotseling van een andere kant zien. Hij was even niet de zelfzuchtige voetballer die zijn eigen wedstrijd speelde, maar een gedisciplineerde kracht die opereerde in dienst van het elftal.