Met de buurman op de weegschaal

Dit is het laatste deel van Het ideale energiegewicht met tips en trucs om energie te besparen.

Vandaag: de winnaar van het energiebesparingspakket: nrc.next-lezer Joop Colsen.

Energie besparen, waarom deden we dat ook alweer? Elf weken geleden schreven we in onze eerste aflevering dat we besparen om meer geld over te houden aan het einde van de maand, het klimaat minder te belasten en minder afhankelijk te worden van het buitenland voor onze energie. Maar klopt dit nog wel gezien de ontwikkelingen van de afgelopen tijd?

De benzineprijzen zijn als gevolg van de financiële crisis flink gedaald. Verdienden landen als Iran, Venezuela en Saoedi-Arabië in juli nog het recordbedrag van 147 dollar per verkocht vat, op dit moment is de koers van een vat ruwe olie weer gezakt tot onder de 55 dollar. Als gevolg van de wereldwijde financiële crisis verbruiken we minder energie, waardoor de prijs is gedaald. In augustus 2008 was de vraag naar benzine en diesel in de Verenigde Staten bijvoorbeeld negen procent lager dan het jaar ervoor: 1,7 miljoen vaten olie per dag minder. En opkomende landen als China en India zien hun import van grondstoffen minder hard stijgen als gevolg van een lagere economische groei.

Maar hoe blijvend is deze nieuwe situatie? Er is wereldwijd meer dan 2.000 miljard dollar overheidsgeld vrijgemaakt om de economie te redden. De éne bank is nog niet gered of de volgende stimuleringsmaatregel wordt alweer aangekondigd. Om massaontslagen te voorkomen is het noodzakelijk dat mensen blijven winkelen, blijven rijden en Chinese flatscreens blijven kopen. En als wij die flatscreens weer gaan kopen, dan kunnen de Chinezen ook vanzelf meer de auto pakken. De ironie is dus dat het redden van de wereldeconomie bij succes de grondstoffenprijzen welhaast automatisch weer zal opdrijven.

Aangezien regeringen er alles aan doen de oude situatie weer te herstellen, blijft ook de energieafhankelijkheid van het buitenland een belangrijk punt. Op 29 november komen de landen van de Organisatie voor Petroleum Exporterende landen – de OPEC – voor spoedberaad bijeen in Kairo. Men verwacht dat de OPEC op korte termijn de productie terug te schroeven om de prijs niet verder weg te laten zakken.

De laatste en voor de toekomst misschien wel de belangrijkste reden om bewust om te gaan met energie is klimaatverandering. Dat is een proces van de lange termijn dat niet echt beïnvloed wordt door economische hobbels als de kredietcrisis. De huidige financiële malaise vertraagt weliswaar de groei in de mondiale energievraag en zorgt zo voor wat minder CO2-uitstoot, maar dat is naar verwachting tijdelijk. De crisis zou eerder nadelig kunnen uitpakken voor het klimaat, doordat er minder geld beschikbaar is voor investeringen in efficiëntie en duurzame energietechnologie.

Het bereiken van je ideale energiegewicht is daarom onverminderd belangrijk. Daarom maken we nog eens een rondje door de serie. We begonnen tien weken geleden met elektriciteit, waar we lieten zien dat voor een droogbeurt met de elektrische wasdroger ongeveer twee kilogram CO2 wordt uitgestoten. Aansluitend namen we het dagelijks vervoer onder de loep, met de week erna speciaal aandacht voor de auto. Daaruit bleek onder andere dat een auto met drie inzittenden of meer even efficiënt is als het openbaar vervoer. In het zesde stuk over vakantie en het zevende stuk over indirecte energie zagen we dat een jaarabonnement op nrc.next evenveel energiegewicht oplevert als een enkele vliegreis naar Londen. De afleveringen over verwarming en warm water lieten zien dat het aanschaffen van een superzuinige HR-ketel zichzelf binnen een paar jaar terugverdient. Vorige week bespraken we tenslotte de aanbodkant van ons energiesysteem en wat je kunt doen om zelf energie op te wekken. Als je dit alles nog eens wilt nalezen, hoef je niet per se te gaan graven in het oud papier. Je kunt ook met lezerskorting het boekje Het Ideale Energiegewicht bestellen via de webshop van nrc.next (www.nrcnext.nl/webshop).

De prijsvraag die we aan het begin van de serie uitschreven heeft een groot aantal leuke en innovatieve tips opgeleverd. Zo adviseert Wouter de Ruijter ons zonnecellen te gebruiken voor het opladen van mobiele telefoons en andere kleine verbruikers. Hij schrijft ons: „Mijn wekkertje, fietsverlichting en iPod doen het inmiddels dus schoon en dat voelt fantastisch.”

Guido Brandt Corstius pakt het groter aan. Hij stelt voor om bij nieuwbouw of verbouwing van je huis de luchtaanvoer via een binnenpijp door het schoorsteenkanaal te laten stromen. „Door het tegenstroomprincipe wordt de aangevoerde lucht flink voorverwarmd en deze energie komt het huishouden ten goede”, aldus Guido.

Naast tips om zelf te besparen komen verschillende lezers met tips voor het besparen op indirecte energie. Rob Hilferink weet sinds onze aflevering van 23 oktober dat hij met het lezen van nrc.next een flink aantal kilocalorieën aankomt. En dat terwijl Rob de oplossing daarvoor allang kent: „Breng a.u.b. ook zo snel mogelijk digitaal uit voor de iLiad bookreader, net als nu het NRC.”

De inzenders van deze drie goede en innovatieve tips ontvangen ieder een exemplaar van Het Ideale Energiegewicht. De eerste prijs, het felbegeerde besparingspakket, gaat naar Joop Colsen. Hij vraagt zich af waarom elk fornuis alleen via de hoogste stand is uit te zetten: „Als uw product staat te sudderen in de lage stand [...], moet je altijd via de hoge stand de boel uitzetten.” Het is elke keer een klein beetje, maar met 5 miljoen gasfornuizen in Nederland kost ons dat inderdaad onnodig erg veel gas.”

Het is nogal onhandig om elke keer de hoofdkraan te moeten uitdraaien in plaats van het gasfornuis. Tegen de tijd dat je bij de meterkast bent of je keukenkastje hebt uitgeruimd om bij de hoofdkraan te komen, is je gaswinst alweer verloren gegaan. Vandaar dat Joop naar eigen zeggen al jaren bij gasfornuisfabrikanten pleit voor een doordraaisysteem. Tot op heden heeft echter alleen de Italiaanse Firma Borreti aangegeven zijn voorstel te zullen onderzoeken. Gaan de Italianen, voor wie niets heiliger is dan lekker eten, uiteindelijk dit collectieve gaslek verhelpen? Tot die tijd kan Joop in ieder geval zijn eigen onnodige energieverbruik verder terugdringen met het energiebesparingspakket. Gefeliciteerd!

We ontvingen van Bouke Bruinsma nog de tip om je meterstanden in een Excel-bestand bij te houden, dagverbruik uit te rekenen en zo je energiebewustzijn te vergroten. Goede tip, maar gelukkig hoef je geen eigen bestand te maken. Het kan ook op onze website www.energiegewicht.nl. De website biedt je ook de kans uit te vinden of die buurman met die grote SUV nou echt zoveel meer energie gebruikt, door hem uit te nodigen om samen op de weegschaal te gaan.

Hiermee komt een einde aan elf afleveringen over het bereiken van Het Ideale Energiegewicht. We sluiten af met een allerlaatste tip. Waar het gaat om het terugdringen van de CO2-uitstoot, maakt het niet uit wie er energie bespaart. Als je de buurman overhaalt zijn huis te isoleren, is dat dus even nuttig voor het klimaat als wanneer je het zelf doet. Nodig daarom vrienden en familie uit voor een energieweging op de website. En wat zullen er een leuke gedichten bij Het Ideale Energiegewicht cadeau te bedenken zijn. Met zijn allen pakken we zo het energie- en klimaatprobleem aan. Zoals Bob de Bouwer altijd zegt: „Yes we can!”

Voor het verifiëren van cijfers en feiten in deze serie is dank verschuldigd aan Milieu Centraal, www.milieucentraal.nl