Opluchting na arrestatie oud-president Taiwan

Zelfs de aanhangers van de Taiwanese oud-president Chen Shui-bian zijn opgelucht. Zijn arrestatie op beschuldiging van verduistering maakt een nieuwe start mogelijk.

De voormalige Taiwanese president Chen Shui-bian beleefde begin deze week een dieptepunt in zijn carrière. Nog nooit eerder werd een Taiwanese oud-president in de boeien geslagen en naar de gevangenis afgevoerd. Chen, die gisteren uit protest tegen zijn detentie in hongerstaking ging, hield bij zijn arrestatie woensdag zijn handboeien omhoog toen hij het gerechtsgebouw verliet. Hij riep: „Politieke veroordeling” en „Leve Taiwan”.

Chen – voormalig leider van oppositiepartij Democratische Progressieve Partij (DPP) – is gearresteerd op verdenking van corruptie, witwassen van geld, verduistering, omkoping en valsheid in geschrifte. Hij kan vier maanden in voorarrest worden gehouden en worden veroordeeld tot minimaal vijf en maximaal dertig jaar gevangenisstraf. Zijn arrestatie volgt op de bekentenis van Chen in augustus dat zijn vrouw twintig miljoen dollar aan campagnefondsen naar het buitenland heeft overgemaakt. Zelf ontkent hij betrokken te zijn geweest bij het witwassen van geld.

De arrestatie van de ex-president heeft de politieke tegenstellingen op het eiland aangescherpt. De DPP beschuldigt de huidige regering van een politieke vendetta tegen haar voormalige leider. Maar de arrestatie kreeg bijval van Chens tegenstanders, de regeringspartij Kuomintang (KMT) en van Chens aartsrivaal China.

Chen streefde als president openlijk naar onafhankelijkheid van het eiland dat zich in 1949 eenzijdig afsplitste. Dit leverde veel politieke spanningen op omdat Peking Taiwan beschouwt als deel van China.

Volgens politicoloog Yang Taishun van de Taipei Culturele Universiteit heeft de DPP door de impopulariteit van Chen veel steun verloren. Om snel politieke winst te boeken is de onafhankelijkheid van Taiwan hoog op de agenda gezet. „De DPP heeft een groot risico genomen door in de aanloop naar de verkiezingen afgelopen voorjaar de kaart van de onafhankelijkheid te spelen. Want daardoor is de DPP-aanhang nu meer verdeeld dan ooit.”

Het partijkader is door de arrestatie van Chen flink gedemoraliseerd. Op een persconferentie stelde het bestuur van de partij woensdag dat er sprake is van een overheidscomplot bedoeld om de oppositie om zeep te helpen en China tegemoet te komen. DPP-voorzitter Tsai Ing-wen noemde het oppakken van Chen „een vorm van machtsmisbruik”. Maar openbaar aanklager Chen Yunnan zei dat de detentie van Chen volledig rechtmatig is en dat er geen sprake is van politieke vervolging.

Ondanks de ferme taal van de DPP-voorzitter, was een groot deel van de leden van de partij opgelucht over de arrestatie van Chen, wiens familie nauw betrokken was bij de fraude en het wegsluizen van geld naar buitenlandse bankrekeningen. Manager Laitai Tsai, een jonge DPP-er uit Taipei, is blij dat de soap van de familie Chen nu eindelijk ten einde is, vertelt hij over de telefoon. „Chen heeft veel verprutst. Zijn arrestatie betekent dat we weer kunnen bouwen aan een frisse en eerlijke partij met een schoon imago.”

Advocaat Chen beklom in 2000 het politieke podium en won voor zijn partij de DPP de verkiezingen. Daardoor moesten de nationalisten van de Kuomintang voor het eerst in vijftig jaar de macht op het eiland uit handen geven.

In de acht jaar dat Chen aan het bewind was, verloor hij veel gezag door de aanhoudende beschuldigingen van corruptie. Bij de verkiezingen in maart van dit jaar legde hij het uiteindelijk af tegen de kandidaat van de Kuomintang, Ma Jing-yeou, die tijdens de verkiezingen economische groei en betere betrekkingen met Peking beloofde. „Dit stemt ons vooral droevig en er is hieruit door mij een les te leren”, reageerde Ma op de arrestatie.

Over de arrestatie van Chen is de Taiwanese bevolking relatief eensgezind, maar over de betrekkingen met China blijft het land diep verdeeld. Vorige week raakten honderden mensen gewond toen de DPP protesten organiseerde tegen de nieuwe handelsakkoorden tussen Taiwan en China. De overeenkomsten werden getekend tijdens het hoogste bezoek uit Peking aan Taiwan in bijna zestig jaar.