De wereld kleurt weer rood

Er waart een spook door de cinema. Niet alleen in politiek, economie en wereldbeschouwing, maar ook in de film is het socialisme weer heel helemaal terug. Zelfs Jean-Luc Godard laat weer eens van zich horen. Misschien heeft het een wel met het ander te maken.

De oude meester van de Nouvelle Vague weigerde vorig jaar nog een Lifetime Achievement Award van de European Film Academy aan te nemen, omdat hij het een „ongepast moment in zijn carrière vond.” En nu blijkt hij in alle stilte een film te hebben gedraaid. Die heet, inderdaad, Socialisme.

Uit het rumoer in cyberspace valt op te maken dat het een verhaal over twee broers is, dat Juliette Binoche er een hoofdrol in heeft en dat het een Godard als vanouds is, met zijn dialectiek van shot en tegenshot. „Wat er anders is”, staat op een van de stills die zijn productiemaatschappij al op internet heeft gezet, „is dat de smeerlappen tegenwoordig eerlijk zijn.” Naar verwachting is Socialisme klaar vóór Cannes 2009.

De Duitse regisseur Alexander Kluge presenteerde vorige maand in Wenen het eerste deel van zijn verfilming van Das Kapital van Karl Marx.

Kluge liet zich inspireren door een filmplan van de beroemde regisseur van de Russische Revolutie, Sergei Eisenstein, die eind jaren twintig onder politieke druk moest afzien van zijn voornemen tot een Marx-adaptatie. De dvd met het negen uur durende filmessay Nachrichten aus der ideologischen Antike (inmiddels te bestellen bij Suhrkamp en vanaf volgende week leverbaar) dat Kluge bij elkaar monteerde, is bepaald niet de blockbuster die hij het grappend heeft genoemd.

Zowel Eisenstein als Kluge is vooral geïnteresseerd in Marx’ dialectische methode en niet zozeer in zijn historische analyse. Zo zijn alle ogen toch weer gericht op Godard.

Godard recyclede Eisensteins beroemde trappenscène uit Pantserkruiser Potemkin al in de trailer die hij dit jaar maakte voor het Weense filmfestival Viennale. Net als Ben Kingsley, John Cleese en Patrick Stewart uit Star Trek kroop Godard als acteur overigens al eens in de huid van Vladimir Iljitsj Lenin. Het socialisme is bij hem dus in goede handen.