Martina Sablikova schaatst weg van TVM-concurrenten

Martina Sablikova heerste tot nu toe vooral op de lange afstanden. Maar de Tsjechische ontwikkelt zich steeds meer als allrounder.

Verlegen giechelend haalt Martina Sablikova haar schouders op, een half uurtje nadat ze iedereen vernietigend heeft verslagen bij de eerste wereldbekerwedstrijd op de drie kilometer in Berlijn. Is zij de nieuwe heerseres van het vrouwenschaatsen? „Dit was pas de eerste wedstrijd van het seizoen, de anderen zullen nog wel beter worden”, houdt de 21-jarige Tsjechische zich op de vlakte. Verbaasd over de tegenvallende prestaties van TVM-concurrentes als Paulien van Deutekom, die op de 1.500 meter degradeerde naar de B-groep en zich vervolgens ziek afmeldde, en Ireen Wüst, die dit seizoen nog geen goede race schaatste? „Bij de EK en WK zullen ze er zeker weer staan.”

Haar trainer Petr Novak trekt wél conclusies na de eerste internationale confrontatie. „Het verschil op de drie kilometer is nog nooit zo groot geweest”, constateert hij. Sablikova sloeg na een technisch ijzersterke race in 4.03,70 een gat met de rest dat deed denken aan de beste tijden van Gunda Niemann, die jarenlang de gewoonte had om in het Berliner Sportforum de concurrentie meteen te demoraliseren voor de rest van het seizoen. „Martina heeft zich dit jaar weer verbeterd”, glundert Novak.

In een trainingskamp in Inzell toonde Sablikova, eerder wereldkampioene op drie (2007) en vijf kilometer (2007 en 2008), al in oktober dat ze dit jaar op de korte afstanden progressie heeft geboekt. „Ik ben misschien nog meer tevreden over haar 1.500 meter van vrijdag dan over de drie kilometer”, zegt Novak. „Met vermoeide benen reed Martina toch 1.59, slechts anderhalve seconde achter de beste tijd. Ze kan dit jaar veel beter openen. Ook op de 500 meter is ze sneller. Een doel is om dit jaar onder de 40 seconden te duiken.”

Gecombineerd met haar unieke stayerskwaliteiten lijkt Sablikova op dit moment de beste allroundster van allemaal. Toen ze in 2007 op de buitenbaan van Collalbo met een magistrale vijf kilometer Ireen Wüst net van de Europese titel afhield, werd dat vooral gezien als een toevalstreffer. Novak waakt voor te hoge verwachtingen, maar sluit niet uit dat er meer allroundtitels zullen volgen. „De Olympische Spelen van Vancouver 2010 tellen voor ons het zwaarst. Maar dit seizoen zijn het EK en WK allround zeker een doel.”

Sablikova treft het dat het niveau bij de allroundsters de laatste jaren nauwelijks is verbeterd. In de vorige olympische cyclus zweepten Anni Friesinger (31) en Cindy Klassen (29) elkaar op. De Duitse kampte vervolgens met een burn-out en koos voor de sprint. De Canadese presteerde wisselvallig en kwam nooit meer in de buurt van haar recordreeks bij het WK allround van 2006 in Calgary. Beiden komen door blessureleed op z’n vroegst de tweede seizoenshelft in actie, waarschijnlijk vooral op de sprint en middenafstand.

In Berlijn was achter Sablikova alleen de Japanse Masako Hozumi (22) op de derde plaats (4.07,92) een nieuw gezicht. Om haar heen de vertrouwde dertigers Daniela Anschutz, Kristina Groves, Claudia Pechstein en Renate Groenewold, die geen van allen in de buurt kwamen van hun eigen beste niveau. „Ik vind niet dat je nu meteen kunt concluderen dat het niveau minder hoog is dan een paar jaar geleden”, zegt Groenewold. „Op de 1.500 werd vooral door de Canadese meiden heel hard gereden. En Sablikova komt op de drie kilometer toch in de buurt van het baanrecord.”

De houdster daarvan (4.02,44) eindigde zelf in 4.08,58 als zesde. „Ik ben deze week ziek geweest en moest antibiotica nemen”, verklaarde Groenewold. „Het tankje was leeg in de laatste twee ronden.” Niet verontrust, ook omdat eerder al haar ploeggenotes Van Deutekom en Wüst tegenvielen op de 1.500 meter? „Ík ben niet verontrust. En ik moet alleen naar mezelf kijken.”

Net als coach Gerard Kemkers – „Ik houd alle vertrouwen in Paulien en Ireen” – denkt Groenewold dat het goed zal komen met Van Deutekom en Wüst. „Paulien heeft een plausibele reden waarom het in Berlijn niet ging, ze voelt zich niet lekker. Ireen heeft elk jaar opstartproblemen.”

Petr Novak wil niet ingaan op eventuele problemen bij TVM. „Ik weet niet hoe ze precies hebben getraind.” Twee jaar geleden reed hij zonder sponsors met een busje jonge Tsjechen naar Berlijn, om Sablikova te zien verliezen van de TVM-vrouwen. De rijkste schaatsploeg ter wereld kwam er afgelopen weekeinde bij de vrouwen niet aan te pas.

In het verleden had assistent-coach Geert Kuiper van TVM kritiek op de in zijn ogen te harde aanpak van Novak. Sablikova zou volgens Kuiper geen lange carrière hebben. „Martina maakt minder uren per maand dan haar concurrenten”, zegt Novak, die zijn zes sporters inmiddels vervoert in een BMW 525. „Afgelopen zomer heeft ze maar 800 kilometer gefietst, ze heeft nog volop reserves. En Martina rijdt altijd en overal goed. Bij TVM gaat het op en af.”