Jacht op Sven Kramer vandaag geopend

In Berlijn begint vandaag het internationale schaatsseizoen, met wereldbekerwedstrijden voor sprinters en allrounders. Vorig jaar won Nederland geen enkele individuele wereldbeker.

Nee, zoals vorig seizoen bij de eerste wereldbekerwedstrijd in Salt Lake City moet het in Berlijn per se niet, sprak Sven Kramer nadat hij afgelopen weekeinde met grote overmacht de nationale schaatstitels op 1.500, 5.000 en 10.000 meter had gewonnen. De nederlaag van een jaar geleden op de vijf kilometer tegen de Italiaan Enrico Fabris, die hem ook zijn wereldrecord ontfutselde, zit nog altijd diep. Al sloeg de 22-jarige Fries een week later in Calgary onnavolgbaar terug met een nieuwe toptijd van 6.03,32 minuut. En bleef hij de rest van het seizoen, net als in 2006-2007, ongeslagen op zijn favoriete afstand.

Toch ging de wereldbeker op de lange afstanden niet naar Kramer. De kopman van de rijke TVM-ploeg mocht de wedstrijden in Moskou en Baselga overslaan, en reed in Hamar geen tien kilometer. De Noor Håvard Bøkko won twee keer de langste afstand en daarmee ook het eindklassement. In de Nederlandse schaatswereld werd schouderophalend gereageerd. De wereldbeker is ondergeschikt aan de allroundtoernooien, waar Kramer (EK en WK), Ireen Wüst (EK) en Paulien van Deutekom (WK) glorieerden. Tijdens de WK afstanden was Kramer op vijf en tien kilometer een klasse apart.

Voor buitenlandse schaatsers zijn wereldbekerzeges een hoofdprijs, zeker in de aanloop naar de Winterspelen in Vancouver, in 2010. De jacht op Kramer, boegbeeld van schaatsnatie Nederland, wordt in Berlijn geopend. Bøkko kijkt uit naar de eerste internationale confrontatie. „Håvard heeft een grote stap gemaakt deze zomer”, zegt coach Peter Mueller, die zijn hoofd kaal laat scheren als zijn kopman in februari wereldkampioen allround wordt. De nummer twee van het vorige EK en WK loopt niet weg voor een favorietenrol.

Cijfers bieden de Noren enig houvast. In de voorbereiding in Inzell bleef Bøkko, die in het voorjaar vlot herstelde van een zware schouderoperatie, op de drie kilometer dichter dan voorheen in de buurt van Kramer. Zijn slotrondes waren zelfs sneller. Afgelopen weekeinde bewees Shadow (zijn bijnaam) bij de Noorse afstandskampioenschappen dat hij ook op de sprint snel is: 35,99 (500 meter) en 1.09,83 (1.000). Opvallend waren de prestaties van zijn 17-jarige zus Hege, die 500 en 1.000 meter won. Mueller ziet overeenkomsten met de Amerikaanse schaatslegende Eric Heiden en diens zus Beth, wereldkampioene in 1979. De coach springt voorzichtig om met zijn sterk verjongde ploeg. Hege Bøkko en haar leeftijdgenote Ida Njatun doen nog niet mee in Berlijn.

Ook de Amerikanen Chad Hedrick en Shani Davis komen met goede cijfers aan de start van het internationale seizoen. Bij de nationale afstandskampioenschappen op de laaglandbaan van Milwaukee verpulverde Davis het baanrecord op de 1.500 meter: 1.44,48. Hedrick won in 6.16,23 de 5.000 meter, zijn snelste tijd sinds zijn gouden olympische race in Turijn 2006. Ter vergelijking: Kramer scoorde in Heerenveen 1.45,81 en 6.14,90.

Ooggetuigen meldden dat tijdens de races van Davis en Hedrick de vlaggen op de binnenbaan van het Pettit National Ice Centre strak aan de mast stonden. De schaatsers zouden voordeel hebben gehad van het luchtcirculatiesysteem. Maar de grootste winst lijkt voor de door Bart Veldkamp getrainde Amerikanen dat de sinds Turijn vertroebelde verhouding tussen Hedrick en Davis is opgeklaard. „De media hebben alles opgeblazen”, zei Hedrick in Milwaukee tegen persbureau AP. „Ze hebben hem en mij tijdens de Spelen uitgekozen als de clowns. Ik denk dat we allebei beter verdienen.”

Recente resultaten van de Duitse, Russische en Japanse kampioenschappen wijzen niet op hevige concurrentie voor Kramer. „Als ik aan mijn tegenstanders denk, denk ik allereerst aan Fabris”, vertelde de tweevoudig Europees en wereldkampioen allround onlangs. De 27-jarige Italiaan is een van de weinigen die op de vijf kilometer aan het slot rondjes van 28 seconden kan rijden. „We hebben dit jaar harder gewerkt dan ooit”, zei coach Maurizio Marchetto in Inzell. „Maar we moeten het doen met een klein ploegje en beschikken niet over faciliteiten zoals TVM.”

De door Ingrid Paul gecoachte Canadezen ogen een jaar voor Vancouver vooral sterk op de sprint (Jeremy Wotherspoon) en middenafstand (Denny Morrison). Op 1.000 en 1.500 meter probeert de DSB-ploeg – met specialisten Simon Kuipers, Mark Tuitert en Stefan Groothuis – de kloof naar de absolute wereldtop (Davis en Morrison) te dichten.

Bij de vrouwen komt Annette Gerritsen op de sprintafstanden steeds dichter bij de Duitse Jenny Wolf. Toppers als Anni Friesinger en Cindy Klassen herstellen van een blessure en komen op z’n vroegst in de tweede seizoenshelft in actie. Het sterke TVM-trio Paulien van Deutekom, Ireen Wüst en Renate Groenewold krijgt vooral concurrentie uit Canada (Kristina Groves, Christine Nesbitt) en van de Duitse Claudia Pechstein (36), gemotiveerd op jacht naar haar tiende olympische medaille. Als de voorbereidingswedstrijdjes niet bedriegen, is Martina Sáblíková klaar om de macht te grijpen op de allroundtoernooien. De 21-jarige Tsjechische heeft haar sprint spectaculair verbeterd, en blijft op de lange afstanden ‘gewoon’ aflopende schema’s rijden.