Late liefde doet nog steeds veel zeer

Wolke Neun. Regie: AndreasDresen. Met: Ursula Werner, Horst Rehberg, Horst Westphal. In: 10 bioscopen. ***

Kan het conventioneler? Neem een getrouwde vrouw in een op zichzelf niet slecht, maar uitgeblust huwelijk. Ze ontmoet een andere man, ze vrijen met elkaar. Dan deinst ze terug, ze wil niet haar hele leven overhoop halen. Maar de liefde is sterker dan haar schrik en ze ontkomt er niet aan om haar man alles op te biechten.

Dat verhaal is bekend, om niet te zeggen compleet afgedraaid. Maar Wolke Neun maakt duidelijk dat er maar een kleine verschuiving nodig is om te laten zien hoe geconditioneerd we eigenlijk naar film kijken. De vrouw in kwestie is namelijk ruim over de zestig, haar man ook en haar minnaar nadert de tachtig. Dat verandert de lading van het verhaal volledig en toch verandert er niets.

„Ik had niet niet gedacht dat ons dit nog zou kunnen overkomen”, zegt haar man als hij dertig jaar huwelijk in rook ziet opgaan. De filmkijker denkt eigenlijk hetzelfde, we kunnen ons een amour fou op leeftijd niet goed meer voorstellen. Wolke Neun schudt soms op een amusante manier maar vaker aangrijpend allerlei aannames over ouderdom en seksualiteit door elkaar, in een film die veel durft te laten zien – naakte lichamen zoals ze zelden het witte doek halen – en toch ingetogen blijft en bovenal eerlijk en integer overkomt.

Dresen is niet uit op schokeffecten, ook niet in de emotionele praatscènes. Daarin is een zeldzame hoeveelheid halve gezichten, achterhoofden en ruggen te zien.

De echtgenoot is zo gek op het spoor dat hij zelfs naar treingeluiden op een grammofoonplaat luistert. Hij maakt graag treinreizen, samen met zijn vrouw, uitsluitend om uit het raam te kijken: „Het landschap langs het spoor is veel mooier dan langs de snelweg.” De minnaar is dol op de natuur, wil erin rondlopen en de bomen en het gras kunnen aanraken.

Tussen mannen met zulke verschillen is het niet zo moeilijk kiezen, zou je zeggen. Maar toch is Wolke Neun allesbehalve een jubelverhaal over de seksuele bevrijding van een oudere vrouw. Zij bloeit op, ze begint weer te stralen, maar de pijn die ze veroorzaakt, is er niet minder om. Mensen worden niet wijzer met de jaren in Wolke Neun, maar wel kwetsbaarder.