Abbas kan een jaar langer regeren

De Palestijnse president Abbas moet eigenlijk in januari 2009 aftreden.

Hamas dreigde met geweld als er geen verkiezing zou komen, maar ziet daarvan af.

De Palestijnse president Mahmoud Abbas kan zeker nog tot januari 2010 regeren. De islamitische partij Hamas, een grote concurrent van Abbas’ partij al-Fatah, houdt niet langer vast aan presidentsverkiezingen in januari 2009. Hiermee is een mogelijk nieuw gewapend conflict tussen de twee concurrerende Palestijnse partijen voorlopig van de baan.

Dat zegt Mkhaimer Abu Sada, hoogleraar politieke wetenschappen aan de al-Azhar Universiteit van Gazastad. Abu Sada is nauw betrokken bij verzoeningsgesprekken tussen het islamitische Hamas en het seculiere Fatah, die onder Egyptische leiding gevoerd worden. „Het is al veel te laat om nu nog presidentsverkiezingen te organiseren”, zegt Abu Sada. „Zeker in de Palestijnse Gebieden kost het minimaal een half jaar om Israëlische toestemming te krijgen en alles geregeld te hebben. Dat ziet Hamas nu ook wel in.”

Fatah en Hamas verkeren sinds vorig jaar in een bestuurscrisis. Hamas heeft de macht in de Gazastrook overgenomen, terwijl Fatah juist de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever beheerst. Formeel zit Abbas’ termijn er over twee maanden op. Toch wil Abbas, met steun van de internationale gemeenschap, de verkiezing een jaar uitstellen en dan tegelijk met de parlementsverkiezingen houden. Hamas dreigde met een nieuw gewapend conflict als de verkiezingen inderdaad uitgesteld zouden worden. De partij wilde dat Abbas op zijn minst in januari zou aftreden, waarna de parlementsvoorzitter (een Hamas-lid) de tijd tot de verkiezingen zou overbruggen als interim-president.

Ahmed Yousef, de politieke rechterhand van Hamas-premier Ismael Haniyeh, bevestigt dat verkiezingen over een paar maanden geen optie meer zijn. „Verkiezingen? Welke verkiezingen? Zolang Fatah weigert mee te werken, kunnen wij hoog en laag springen. We hebben bovendien zeker vijf maanden nodig om verkiezingen te organiseren.” Egypte dringt er bij beide partijen al langer op aan de verkiezingen uit te stellen tot 2010, waardoor Hamas en Fatah de tijd hebben hun strijd bij te leggen.

Hamas hoopt volgens Ahmed Yousef op verzoening met Fatah, omdat „Israël de enige partij is die baat heeft bij de verdeeldheid onder de Palestijnen”. Als gebaar van goede wil liet Hamas vorige week in Gaza zeventien gevangenen vrij die gelieerd zijn aan Fatah. In augustus braken voor het laatst gevechten uit tussen strijders van beide partijen. Toen vielen er elf doden en tientallen gewonden in de Gazastrook. Volgens hoogleraar Abu Sada is Hamas uit op bredere erkenning in de Arabische wereld, en maakt de huidige toenadering tot Fatah deel uit van die strategie. „Als Hamas laat zien dat het volwassen genoeg is om met Fatah tot overeenstemming te komen, dan wint de partij aan geloofwaardigheid.”

Volgende week gaan Hamas en Fatah in de Egyptische hoofdstad Kairo opnieuw praten over een eenheidsregering. Hamas heeft gedreigd de gesprekken te boycotten als Fatah niet stopt met de „arrestatie en onderdrukking” van Hamas-activisten op de Westelijke Jordaanoever.