Sarah Palin voert nu al campagne voor zichzelf

Sarah Palin is een campagne voor zichzelf begonnen nu de vooruitzichten voor een zege van McCain slechter worden.

Ze heeft nu al supporters, maar krijgt ook veel kritiek.

... en in Fredericksburg in Virginia ... Foto AP Republican vice presidential candidate, Alaska Gov. Sarah Palin, is surrounded by signs as she speaks during a rally at Hurkamp Park in Fredericksburg, Va., Monday, Oct. 27, 2008. (AP Photo/Steve Helber)
... en in Fredericksburg in Virginia ... Foto AP Republican vice presidential candidate, Alaska Gov. Sarah Palin, is surrounded by signs as she speaks during a rally at Hurkamp Park in Fredericksburg, Va., Monday, Oct. 27, 2008. (AP Photo/Steve Helber) Associated Press

Officieel concentreert de campagne van John McCain zich nog steeds op de overwinning. Maar met nog zeven dagen tot de verkiezingen, en een achterstand in alle swing states, de staten die de doorslag gaan geven, stapelen de aanwijzingen zich op dat zijn team amper nog in een zege gelooft.

Belangrijke spelers, zoals running mate Sarah Palin, vallen eigen stafleden af om verdere beschadiging van het imago tegen te gaan met het oog op het leven na 4 november. Intussen worden binnen de Republikeinse partij de messen geslepen voor een bloedige interne strijd na de verkiezingen – waarbij het draait om een mogelijk partijleiderschap voor Palin.

De erkenning dat een nederlaag aanstaande is, komt nu ook van bronnen dichtbij McCain. „Helaas denk ik dat John weleens toegevoegd zal kunnen worden aan de lange lijst inwoners van Arizona die kandidaat waren voor het presidentschap maar het nooit hebben gehaald”, zei McCains collega-senator uit Arizona, Jon Kyl, afgelopen weekeinde in de Arizona Daily Star. Kyl is al jaren een vriend en bondgenoot van McCain. Behalve Democraten die in recente voorverkiezingen werden verslagen (Mo Udall 1976, Bruce Babbit 1988) is Barry Goldwater de bekendste inwoner van Arizona die het Witte Huis mis liep. De conservatieve senator werd in 1964 weggevaagd door de Democraat Lyndon B. Johnson – en soms lijkt het er de laatste weken op dat McCain eenzelfde lot wacht.

Maar het was afgelopen weekeinde vooral Palin die de aandacht trok. Diverse media citeren sinds zaterdag anonieme bronnen uit McCains staf die zeggen dat Palin een campagne voor zichzelf is begonnen. Eén bericht kwam van John King, een CNN-verslaggever die bekend staat om zijn voortreffelijke verstandhouding met McCain.

Hij meldde dat er in de campagne geen vertrouwensrelatie met Palin meer is. „Ze werkt voor haar eigen toekomst en ziet zichzelf als de nieuwe leider van de partij”, aldus een campagnemedewerker.

Mensen die elke stap van McCains campagne volgen, signaleren al weken dat Palin zich niet aan afspraken binnen de campagne houdt. Ze keerde zich tegen de terugtrekking uit de staat Michigan nadat McCain besloot dat verder campagne voeren daar zinloos was geworden. Ze sprak twijfels uit over robocalls – geautomatiseerde telefoonboodschappen met een vaak negatieve lading – kort nadat McCain ze verdedigde.

En ze introduceerde Obama’s „vriendschap” met Bill Ayers als campagnethema; Ayers is een gewelddadige activist uit de jaren zestig met wie Obama in de jaren negentig samenwerkte. McCain werd daarna gedwongen het punt ook op te brengen, maar had er zichtbaar moeite mee.

En gisteren gaf Palin haar medewerkers de schuld van de kwestie rond haar kledingaankopen. Vorige week bleek dat het partijbureau van de Republikeinen 150.000 dollar uittrok voor Palins kleding en make-up. Palin zweeg er vijf dagen over. Maar gisteren vertelde ze dat alles buiten haar om was gegaan. „Ik draag vandaag mijn eigen jasje”, smaalde ze – om daarna uit te weiden over haar trouwring van 35 dollar.

Op de achtergrond speelt dat Palin het campagneteam van McCain verantwoordelijk houdt voor de dramatische val van haar populariteitscijfers. Na haar aanwijzing als running mate was zij weken ontoegankelijk voor de media. Volgens McCains staf was het politieke risico te groot om haar in direct contact met journalisten te brengen; zij werd eerst uitvoerig getraind. Vervolgens gaf zij twee televisie-interviews die rampzalig uitpakten. Zo legde ze uit dat ze internationale ervaring heeft omdat de Russische president het luchtruim van Alaska oversteekt wanneer hij de VS bezoekt.

Sinds deze interviews nemen invloedrijke supporters McCains campagneteam onder vuur voor de mediastrategie met Palin. Het luidruchtigste is de neoconservatief Bill Kristol, de voormalige stafchef van vicepresident Dan Quayle (1989-1993) die nu als hoofdredacteur van de Weekly Standard (eigendom van de conservatieve Britse mediamagnaat Rupert Murdoch) een van de meest geciteerde Republikeinse strategen is. „Het is belachelijk, het is wangedrag”, zei Kristol twee weken geleden over de behandeling van Palin door de McCain-campagne.

Met onder anderen Rich Lowry (hoofdredacteur van de conservatieve National Review) en de Republikeinse strateeg Dick Morris (die jaren voor Bill Clinton werkte) ziet Kristol zichzelf als een van de eerste ontdekkers van Palin. En in deze factie van de Republikeinen wordt Palin met haar cultureel en fiscaal conservatisme gezien als een van de beste kandidaten om de partij er na 4 november bovenop te helpen.

Het tekent de strijd die de Republikeinen na een eventuele nederlaag van McCain te wachten staat. Uiteenlopende conservatieven keerden zich de laatste maanden tegen McCains kandidatuur uit weerzin tegen de inhoudsloosheid van Palin. Onder meer Bush’ eerste minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell, Reagans wapenonderhandelaar Ken Adelman en Christopher Buckley – zoon van William Buckley, grondlegger van het moderne Amerikaanse conservatisme – noemden gebrek aan vertrouwen in Palin als motief dit jaar Obama te stemmen. En ook conservatieve intellectuelen die hun vertrouwen in McCain nog niet hebben opgezegd – David Brooks, George F. Will, Charles Krauthammer – hebben zich uiterst sceptisch over Palin uitgelaten.

Er staat tegenover dat haar populariteit in de Republikeinse achterban groot blijft. ‘Zij is een symbool van de vulgarisering van de politiek’, schreef Peggy Noonan, een voormalige medewerker van Ronald Reagan, onlangs in de Wall Street Journal. En als John McCain verliest zal dat de vraag voor de Republikeinen worden: haar populisme omarmen, dan wel proberen ook de intellectuele vleugel voor de partij te behouden.

Zodoende bestaat er een goede kans dat zij de nieuwe splijtzwam van de Republikeinen na 4 november wordt. Het is een strijd tussen populisten en intellectuelen: tussen degenen die geloven dat een eventuele president Obama bestreden moet worden door compromisloos te hameren op oude conservatieve principes, en degenen die de vermoedelijke zege van Obama zien als signaal dat het land een beetje naar links schuift, zodat de Republikeinen hoognodig een gematigder gezicht moeten laten zien.