Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

Onderwijs

Een hert als verwarming

Talent 2008 toont het werk van net afgestudeerde kunstacademiestudenten.

‘Mondiaal’ en ‘duurzaam’ zijn de terugkerende begrippen.

Bauke Knottnerus van de Design Academy in Eindhoven vult lange rondgebreide slurven van katoen met verschillende soorten schuim. Daarvan maakt hij een serie reuzegarens waarmee hij interieurproducten maakt. Talent 2008 Designhuis Eindhoven Nrc Next maandag 20 oktober Artikel: Viola Lindner TALENT toont een verzameling van nieuw Europees talent (afgestudeerd in 2008) om zo een overzicht te krijgen van de huidige stand van zaken binnen het designonderwijs en haar toekomstige sterren Foto: dit ontwerp is van Bauke Knottnerus van de design academy, Eindhoven. Bauke vult lange rondgebreide slurven van katoen en dralon met verschillende soorten schuim. Hiermee creert hij een serie reuzegarens waarmee hij interieurproducten maakt. Foto: Luciana Caputo
Bauke Knottnerus van de Design Academy in Eindhoven vult lange rondgebreide slurven van katoen met verschillende soorten schuim. Daarvan maakt hij een serie reuzegarens waarmee hij interieurproducten maakt. Talent 2008 Designhuis Eindhoven Nrc Next maandag 20 oktober Artikel: Viola Lindner TALENT toont een verzameling van nieuw Europees talent (afgestudeerd in 2008) om zo een overzicht te krijgen van de huidige stand van zaken binnen het designonderwijs en haar toekomstige sterren Foto: dit ontwerp is van Bauke Knottnerus van de design academy, Eindhoven. Bauke vult lange rondgebreide slurven van katoen en dralon met verschillende soorten schuim. Hiermee creert hij een serie reuzegarens waarmee hij interieurproducten maakt. Foto: Luciana Caputo Caputo, Luciana

De mooiste ruimte heet de Archaïsche zaal. Hier zijn alle werken samengebracht op kleur, materiaal en robuustheid. Bont, hout, klei en glas, prachtig in toon met de bakstenen muren van het Designhuis in Eindhoven. Een ecologisch ambachtelijk gebouwde zeilboot staat naast een amorf gevormde sofa met zeven pootjes, gemaakt van een kleiachtig mengsel van onder meer aardappelen en koeienstront.

In het midden van de ruimte staat een levensgroot hert, opgebouwd uit metalen buizen. Het gewei is imposant en op de rug ligt een losse vacht. Het is een radiator en de vacht is gevuld met tarwe en blijft eenmaal opgewarmd uren lekker op temperatuur.

Het hert is van de Nederlandse industrieel ontwerper Guus van Leeuwen (25). Hij won er vrijdagavond tijdens de opening van de Dutch Design Week in Eindhoven een prijs van 10.000 euro mee. Van Leeuwen is zodoende Europa’s meest getalenteerde jonge ontwerper.

De tentoonstelling Talent 2008 in het Designhuis toont het werk van tweehonderd net afgestudeerde studenten toegepaste kunst, afkomstig van 48 Europese kunstacademies. „We hebben 66 academies aangeschreven”, vertelt algemeen directeur Jeanne van Beers, „met de vraag om het werk van de tien best afgestudeerde studenten te sturen. Uiteindelijk heeft art director Li Edelkoort uit zevenhonderd leerlingen een selectie gemaakt”. In die selectie zitten maar liefst zeventien leerlingen van de Eindhovense Design Academy.

„De organisatie van deze nipt afgeronde eerste tentoonstelling van Europese jonge talenten was ingewikkeld te organiseren”, vertelt Van Beers. Niet alleen bleken sommige academies tijdens de zomer twee maanden dicht te zijn, veel scholen hebben weinig informatie beschikbaar, geen eindexamencatalogi of een databank met (ex-)studentengegevens.

Ook was het gekozen werk soms lastig te verhuizen. Het geprepareerde hart van architect Marco Urtaz (Groot-Brittannië) mocht de Britse grens niet over. Het werk is in het Designhuis opnieuw met een vers lamshart in elkaar gezet. Grafisch ontwerper en filmmaker Joel Somerfield (Groot-Brittannië) bracht zijn werk zelf met de auto; een vierkante meter uitgestoken grasland, afkomstig uit het (niet meer bestaande) plaatsje Nowhere, bij Norfolk. In het midden staat een bord: middle of Nowhere. De bijbehorende documentaire vertelt het verhaal van zijn zoektocht naar een stukje ‘nowhere’ op aarde. Sommige werken bleken bij nader inzien ook niet binnen de tentoonstelling te passen, of vielen op een andere manier tegen. Van Beers: „Een ontwerp van een auto leek ons perfect voor hier beneden, middenin in de hal. Maar toen het werk hier arriveerde bleek het zo klein te zijn.” Van Beers gebaart met haar handen een lengte van 30 centimeter.

De werken zijn per discipline ingedeeld: hardcore industrial, grafisch, textiel, soft industrial en curiosa bijvoorbeeld. In alle disciplines zijn een aantal terugkerende aandachtspunten herkenbaar. Zo is het thema ‘duurzaam’ zichtbaar in het gebruik van sloophout, gerecyclede sieraden en textiele ecoweefsels. Maar ook dierenresten, gerestaureerd keramiek en de koeienpoepstoel van Karin Frankenstein (Zweden) zijn er voorbeelden van.

En is er een opvallende aandacht voor pop-upachtige vouwsels. Tweedimensionale ontwerpen worden driedimensionale objecten. De bruin kartonnen aap, beer en haai van Rodrigo Solórzano (Groot-Brittannië) zijn de eindresultaten van bouwpakkettendia’s, die met bijgeleverde projector op karton zijn over te tekenen om in elkaar te zetten. Het prachtige pop-upboek Hide is van cum laude afgestudeerde Laurens Manders (Eindhoven) en de posters van Lucille Clerc (Groot-Brittannië) zijn kunstige vouwwerken waar de typografische print over de dubbele lagen papier is gedrukt. Ook zie je tweemaal een opvouwbaar meubel: de superdunne kuststof uitvouwstoel van Reinhard Dienes (Duitsland) en de opvouwbare bamboestoel van Morten Engebretsen (Noorwegen).

Volgens creative coördinator Fatima Roos kun je niet echt spreken van een trend. „Alle ontwerpen zijn juist heel divers; het is tenslotte werk van veertig verschillende academies.” Wel ziet ze vaak de achtergrond en loopbaan van ontwerpers terug. De studenten komen van Europese academies, maar de selectie is zeer internationaal, aangezien veel studenten vaak een master in een ander land volgen. Roos: „Zo zie je dat het werk van de Japanse Nao Saito, die afstudeerde in Finland (met haar Teaparty on the border, een lange tafel van sloophout met vierkante lichtblauw beschilderde keramische voorwerpen erop, red.) een mooie combinatie oplevert van het ruwe hout en de stijlvolle afwerking van het keramiek.” Ook bij de textiele vormgeving, ziet ze ‘iets cultuurgevoeligs’ terug in de ambachtelijke afwerking. „Het is de fijnheid van het Japanse handwerk. Je ziet de wortels erin terug en dat geeft samen een mooie nieuwe mix.” Het mondiale, de internationale mengeling, misschien is dat wel de allesoverheersende trend.

tentoonstelling

Talent 2008

Designhuis, Stadhuisplein 3, Eindhoven. Te zien t/m 30 november. designhuis.nl