Buitenstaanders in een hippiedorp

Het nieuwe boek van Peter Carey speelt zich gedeeltelijk af in een hippiecommune.

Van een afrekening is geen sprake. ‘Ik heb goede herinneringen aan hippies.’

Een actie voor de legalisering van Cannabis in hippiedorp Nimbin in Australië. Foto Magnum AUSTRALIA. Nimbin. A young girl wearing a cannabis leaf mask is hoisted up in the main street during the annual Mardi grass celebrations to promote the legalisation of cannabis. Nimbin is an alternative town set in the mountains near Byron Bay where drugs and drug dealing are rife. Minutes To Midnight. 2003. Contact email: New York : photography@magnumphotos.com Paris : magnum@magnumphotos.fr London : magnum@magnumphotos.co.uk Tokyo : tokyo@magnumphotos.co.jp Contact phones: New York : +1 212 929 6000 Paris: + 33 1 53 42 50 00 London: + 44 20 7490 1771 Tokyo: + 81 3 3219 0771 Image URL: http://www.magnumphotos.com/Archive/C.aspx?VP=Mod_ViewBoxInsertion.ViewBoxInsertion_VPage&R=29YL535WWRRB&RP=Mod_ViewBox.ViewBoxZoom_VPage&CT=Image&SP=Image&IT=ImageZoom01&DTTM=Image&SAKL=T
Een actie voor de legalisering van Cannabis in hippiedorp Nimbin in Australië. Foto Magnum AUSTRALIA. Nimbin. A young girl wearing a cannabis leaf mask is hoisted up in the main street during the annual Mardi grass celebrations to promote the legalisation of cannabis. Nimbin is an alternative town set in the mountains near Byron Bay where drugs and drug dealing are rife. Minutes To Midnight. 2003. Contact email: New York : photography@magnumphotos.com Paris : magnum@magnumphotos.fr London : magnum@magnumphotos.co.uk Tokyo : tokyo@magnumphotos.co.jp Contact phones: New York : +1 212 929 6000 Paris: + 33 1 53 42 50 00 London: + 44 20 7490 1771 Tokyo: + 81 3 3219 0771 Image URL: http://www.magnumphotos.com/Archive/C.aspx?VP=Mod_ViewBoxInsertion.ViewBoxInsertion_VPage&R=29YL535WWRRB&RP=Mod_ViewBox.ViewBoxZoom_VPage&CT=Image&SP=Image&IT=ImageZoom01&DTTM=Image&SAKL=T Parke, Trent; Magnum

. „We waren hippies, en we hadden gelijk. De hippiecommune was een principiële omgeving, maar we maakten ons wel druk om het milieu. Misschien hebben we er meer over gepraat dan echt wat gedaan, maar wat we riepen blijkt nu te kloppen.”

Peter Carey is in Amsterdam omdat zijn laatste roman Zijn verborgen bestaan in Nederlandse vertaling is verschenen. Het is een verhaal over een Amerikaans jongetje, Che, dat bij zijn oma woont omdat zijn hippieouders naar burgermaatschappelijke maatstaven onverantwoord met hem omgingen. Dan wordt hij op een dag opgehaald door Dial, een vrouw van wie Che denkt dat het zijn moeder is. Dial is echter gekomen om de jongen voor een middag naar zijn echte moeder te brengen. Wanneer deze op de dag van de ontmoeting omkomt bij een bomaanslag, ontstaat paniek. Dial en Che vluchten en komen terecht in Australië, waar ze gaan wonen in een afgelegen, gesloten hippiecommune.

Opgewekt legt Carey uit dat de hippies in zijn boek onaangename kanten hebben, maar dat het hem niet om een afrekening gaat. Hij vertelt dat in de roman een kwalijke kant van de Australische geschiedenis wordt beschreven, maar dat het hem toch vooral om de schoonheid van het Australische landschap gaat; dat de hoofdpersonages ook in deze roman outcasts zijn, maar dat het verhaal van de outcast niet een thema is waar hij zich actief om bekommert; dat deze roman een politiek decor heeft, maar dat het toch vooral een liefdesgeschiedenis is.

„Dat in mijn roman de hippies negatief worden geportretteerd, komt omdat je ze ziet vanuit het perspectief van Dial en Che. Hun visie wordt gekenmerkt door angst en onbegrip voor het geloof, de gewoonten van hun omgeving.”

Omzien in wrok is er dus niet bij?

„Nee. Ik heb zelf tussen de hippies gewoond en ik heb er geen slechte herinneringen aan. Ik was wel enigszins een buitenstaander, ik werkte namelijk een week per maand voor een advertentiebureau. Dat bracht overigens niet voldoende op om me stromend water te kunnen veroorloven, maar het was een goeie omgeving en we hadden goeie ideeën.”

Volgens Lloyd Jones is de outsider een typisch Australisch onderwerp.

„Ik weet niet of dat klopt. Misschien heeft hij het wel alleen over mij! De Australische manier van omgaan met geschiedenis is vooral om er niet over na te denken, omdat je tóch wel weet waar het over gaat. We gebruiken onze geschiedenis oppervlakkig voor van alles en nog wat. Zo denkt iedereen te weten wie Ned Kelly was, maar dat is niet zo. Niemand had ooit de moeite genomen zijn verbeelding op hem los te laten. Bij de opening van de Olympische Spelen in Sydney holden er allerlei Ned Kelly-figuurtjes rond, alsof het elfjes waren.”

Voelt u als internationaal gevierd auteur de behoefte om verantwoording af te leggen aan Australische lezers als het gaat om hun onbekende geschiedenis?

„Ja, ik vind wel dat ik bepaalde verplichtingen heb jegens Australië. Dat is de reden waarom ik True History of the Kelly Gang voor een groot deel vanuit het perspectief van de jonge Ned heb geschreven. Iedereen denkt bij Ned Kelly aan de man met de baard – en zeker in Amerika wordt het boek gelezen als een soort Australische western, maar dat boek gaat niet voor niets grotendeels over zijn jeugd; het is een boek over een moeder en haar kind. Je komt toch ergens vandaan.

Kunnen niet-Australiërs die verplichtingen er ook in lezen?

„Het is heel simpel, als je kunst wilt begrijpen, dan moet je veel kunst kijken. Wil je Rembrandt begrijpen, dan moet je zoveel mogelijk schilderijen van hem zien. Maar dat betekent voor een Nederlander iets anders, niet alleen omdat er in het Rijksmuseum meer hangen dan in heel Australië bij elkaar. Nederlanders móeten er wel anders naar kijken.

„Zo is het met literatuur ook: jij zult mijn boeken anders begrijpen dan Australiërs. En voor mijzelf geldt: Gabriel García Márquez is een groot voorbeel. Toen ik dacht dat ik me door niemand meer liet beïnvloeden, werd ik nog steeds door hem beïnvloed. Natuurlijk begreep ik hem verkeerd, hoe kon ik anders? Ik had grote bewondering voor zijn verbeelding, voor al die wilde ‘verzinsels’. Maar die magie is geworteld in zijn eigen achtergrond. Het is een misverstand, maar een mooi en uiterst productief misverstand.

„Vergelijk het met de manier waarop we nu Charles Dickens lezen: we kennen zijn wereld niet meer, maar de verbeelding kan die grens overschrijden. Ik heb iets dergelijks geprobeerd met Jack Maggs, dat gebaseerd is op Dickens. Edward Said heeft in Cultuur en imperialisme laten zien wat Dickens toont over de koloniale geschiedenis. In Great Expectations wordt het personage Magwitch Engeland uitgetrapt, maar in Australië blijft hij liefde en heimwee voelen voor de onderdrukker. Het is een perfecte verbeelding van de Australische geschiedenis en daarom heb ik dat verhaal gebruikt in Jack Maggs.

„Jack Maggs zal in Australië op een meer eigentijdse manier worden begrepen dan in de rest van de wereld. In Australië is het geen kostuumdrama, geen historische roman, net zoals Rembrandt voor Nederland toch ook meer zal zijn dan alleen geschiedenis. Op het moment dat Jack Maggs verscheen, werd er nog steeds gediscussieerd over de vraag of we van de Engelse koningin af moesten, wat in dat boek een actuele kwestie is.”

Che zegt in ‘Zijn verborgen bestaan’ dat wie hem wil begrijpen, moet weten wie Mark Twain is. Geldt dat ook voor u?

„Van Twain komen de regels ‘it does not read like history but like the most beautiful lies’. En dan te bedenken dat ik Mark Twain niet interessant vond totdat mijn zoon Huckleberry Finn moest lezen voor zijn studie. Hij vond er niet veel aan. Ik zal het maar opbiechten: dankzij het luisterboek en dankzij radiopresentator en humoristische schrijver Garrison Keillor die het voorlas. Zo zijn we erachter gekomen hoe goed het is. Als buitenlanders in New York hadden we dat niet goed begrepen.”

Bekijk de trailer van het boek op: petercareybooks.com

Peter Carey: ‘Zijn verborgen bestaan’. Uit het Engels vertaald door Hien Montijn. De Bezige Bij, 303 blz. € 19,90