Uitstellen

Foto Diederik Martens
Foto Diederik Martens

Wanneer een boek me zo goed bevalt dat ik het niet meer wil verlaten, begin ik aan een tweede, om het afscheid met het eerste uit te stellen. Heen en weer lezend tussen de boeken beginnen plaatsen en tijden door elkaar te lopen en romanpersonages uit verschillende boeken komen met elkaar in aanraking.

De eerste hoofdstukken van Esther Freuds Peerless Flats heb ik gulzig gelezen. Hoewel er weinig goed gaat in het leven van de zestienjarige Lisa wil ik zo lang mogelijk bij haar in de buurt blijven. Lisa woont met haar moeder en broertje in een ellendige, kleine gemeenteflat in Londen. De toneelopleiding die ze volgt is weinig verheffend, de jongen op wie ze verliefd is houdt nog van zijn ex, ze heeft weinig vrienden en haar zus is aan de heroïne. Ondanks alles blijft Lisa geloven dat het grote geluk om de hoek staat.

Om het afscheid met Lisa uit te stellen las ik een verhaal uit Dublin Stories van James Joyce. In A little cloud begint Little Chandler door het weerzien met zijn succesvol geworden jeugdvriend Gallaher te dromen van wat hijzelf allemaal zou kunnen verwezenlijken als ook hij Dublin verliet om naar Londen te gaan. Wanneer hij Grattan Bridge oversteekt, ziet hij langs de rivier kleine huizen die hem doen denken aan zwervers die langs de oever bijeen zijn gekropen. Little Chandler vraagt zich af of hij hier een gedicht over zou kunnen maken. Gallaher zou het gedicht wellicht in Londen voor hem gepubliceerd kunnen krijgen. Hoewel Little Chandler niet zeker weet wat het is dat hij wil uitdrukken, maakt de gedachte dat hij geraakt is door een poëtisch moment hem hoopvol. Opgetogen stapt hij voort, met het idee dat elke stap hem dichter in de buurt van Londen en het dichterschap brengt.

In de grootste eenzaamheid besluit Lisa ondertussen om Buzz op te zoeken, een meisje dat ze eens ontmoette bij een bushalte. Buzz had gezegd dat ze altijd bij haar langs kon komen in Tonbridge. Lisa is ervan overtuigd dat ze zich het adres zal herinneren zodra ze in het dorp is aangekomen. ‘Walk into the tum te tum – town centre? The bus station? Get the number something bus, up a hill, across a bridge, get off, climb over a gate and there’s a field.’ Terwijl de avond valt en Lisa eindeloos ronddoolt in Tonbridge, blijft ze ervan overtuigd dat het busnummer haar te binnen zal schieten. Ze blijft geloven dat Buzz om de hoek staat, in de volgende pub zit, alsof ze al die tijd op haar heeft zitten wachten.

Little Chandler gaat na het weerzien met zijn vriend gedesillusioneerd naar huis. Maar ik zie hem doorlopen, de boot nemen naar Engeland en in een dorp belanden waar Lisa een uitweg uit haar leven zoekt. Ze zien elkaar in de pub. Ze zouden een mooi paar vormen, Little Chandler en Lisa. Maar beiden schuiven het leven voor zich uit. Little Chandler is teveel een dromer om een gesprek aan te knopen met iemand die recht voor zijn neus staat. En Lisa ziet niet wat zich voor haar ogen afspeelt omdat ze altijd wacht op een beter moment. Ze dromen net als ik van wat er op de volgende bladzijde staat en stellen het zo lang mogelijk uit deze om te slaan.

Rectificatie / Gerectificeerd

Rectificatie 26.9.08: In de column van vorige week waren helaas de aanhalingstekens weggevallen bij een citaat van Maarten Doorman. („Daarna belandde ze...). De foto bij die column was van Diederik Martens. (red.)