Sotheby’s veilt 223 werken van Damien Hirst

Sotheby’s wil in twee dagen ruim 200 werken van de Britse kunstenaar Damien Hirst veilen. Zelden zijn er van een nog levende kunstenaar zoveel werken tegelijk geveild.

Floris van Straaten

Even lijkt veilinghuis Sotheby’s te zijn veranderd in een dependance van het Museum voor Natuurlijke Historie dat elders in de stad is gevestigd. Zalen staan vol aquariumbakken met dieren op sterk water; van haaien en kalveren tot biggetjes en zebra’s. Aan de muren hangen afbeeldingen van fladderende, levensecht ogende vlinders, verderop staat een verzameling visskeletten.

De objecten maken deel uit van een opmerkelijke tentoonstelling met 223 nieuwe werken van de Britse kunstenaar Damien Hirst, getiteld Beautiful Inside My Head Forever. De meeste voorwerpen hebben bij nadere beschouwing iets eigens: een hoorn of vleugels op een plek waar die niet horen of een gouden bal op de kop. Zo neemt Hirst een loopje met de natuur.

Hirst, nooit afkerig van iets nieuws, wil proberen alle 223 werken op 15 en 16 september te veilen. Zelden is er van een nog levende kunstenaar zoveel tegelijk op een veiling aangeboden. Vrijwel alle kunstenaars brengen hun werken indirect aan de man via handelaars en galerieën. Hirst poogt dat stramien te doorbreken.

„Het is een heel democratische manier om kunst te verkopen”, stelt hij, „en het voelt als een natuurlijke evolutie voor eigentijdse kunst. Hoewel er risico’s aan kleven, neem ik de uitdaging graag aan mijn kunst zo te verkopen.”

Sommige critici vragen zich echter af of dit het hele verhaal is. Zijn vaste handelaars zouden de laatste tijd met een stuwmeer aan Hirsts zijn komen te zitten. De productiviteit van de schilder is namelijk groot.

Het is denkbaar dat Hirst zich vergaloppeert met deze veiling. De economie stagneert en de gevraagde prijzen zijn hoog. Zijn Gouden Kalf moet het klapstuk worden met zeker acht miljoen pond (9,85 miljoen euro). Maar ook voor veel van zijn vlinderschilderijen moeten honderdduizenden ponden worden neergelegd. Om de verkoop te stimuleren gebruikt Hirst een oude truc. Hij verzekert dat hij nooit meer nieuwe vlinderschilderijen zal maken en evenmin zijn bekende uitwaaierende ronde doeken, de ‘spin’-schilderijen.

Op de eerste kijkdag, gisteren, kwam er veel publiek. Het leeuwendeel leek echter niet kapitaalkrachtig genoeg om serieus mee te bieden. „Oh, dit is tamelijk goedkoop”, schertste een jongeman met een bromfietshelm in zijn hand bij Pigs Might Fly, een biggetje met vleugels (vraagprijs: 500.000 pond). Een leger suppoosten houdt de objecten in de gaten. „We houden rekening met protesten van dierenactivisten”, aldus een potige bewaker.

Eerder was een deel van de collectie al te zien in de Indiase hoofdstad New Delhi. „Er was daar veel belangstelling”, zegt Peter Louis, een kunsthandelaar uit New York. „Maar ik vond het neerbuigend om vooral kleinere objecten te sturen.” Om de hindoes niet nodeloos voor het hoofd te stoten, hadden Hirst en Sotheby’s overigens geen koeien op sterk water, laat staan een in tweeën gekliefde koe naar India gezonden.

Louis zelf is gecharmeerd van sommige vlinderschilderijen maar hij voorspelt dat vooral de grotere dierenwerken veel geld zullen opbrengen. Een Indiase bezoekster werpt echter tegen: „Maar waar moet je zo’n kalf nou in vredesnaam in je huis neer zetten?”

Meer over Hirst: M, pagina 60