De zebravink met het ingewikkeldste liedje is meestal het intelligentst

De zebravinkman links is een goede zanger en deed de test prima. De middelste man zingt saai en kreeg de zaden niet te pakken. Man rechts scoorde gemiddeld (foto). foto’s Guy l' Heureux
De zebravinkman links is een goede zanger en deed de test prima. De middelste man zingt saai en kreeg de zaden niet te pakken. Man rechts scoorde gemiddeld (foto). foto’s Guy l' Heureux

Hoe complexer het liedje van een mannelijke zebravink, hoe beter de vogel problemen kan oplossen. Die welbespraaktheid lijkt dus een teken van intelligentie. Dat ontdekte Neeltje Boogert, promovenda aan McGill University in Montreal (Canada). Het onderzoek verschijnt binnenkort online in het tijdschrift Animal Behaviour.

Bij veel diersoorten is de ene sekse kieskeuriger dan de andere. Meestal zijn het de vrouwtjes die kritisch zijn. Ze willen het liefst een mannetje dat ‘goede genen’ heeft en een goede vader zal zijn. De vrouwtjes beoordelen de kwaliteit van het mannetje op een indirecte manier: ze kiezen het mannetje met de mooiste zang, dans of verentooi. Dat zijn eigenschappen die op zichzelf niet direct voordelig zijn, maar die een afspiegeling zijn van de kwaliteit van het mannetje. Hoe dat verband biologisch precies in elkaar zit, was nog nooit direct onderzocht.

Biologen weten al wel dat vliegenvangers die een complexer liedje zingen, in betere conditie zijn en betere territoria bezitten. Nachtegalen met een groter repertoire hebben langere vleugels, zijn zwaarder en arriveren eerder in de broedgebieden. Maar wat heeft de zang met al die gunstige eigenschappen te maken? Het ligt voor de hand dat het leervermogen de verbindende schakel is. Zang en leervermogen zetelen in dezelfde hersenregio. Vrouwtjes die een welbespraakt mannetje kiezen, kiezen voor een goed ontwikkeld stel hersenen

Boogert en haar collega’s wilden rechtstreeks aantonen dat zangcomplexiteit samenhangt met leervermogen. Ze scoorden de zangcomplexiteit op basis van drie parameters: de lengte van het liedje, het totaal aantal lettergrepen per liedje en het aantal unieke lettergrepen per liedje. Vervolgens onderwierpen ze de mannelijke zebravinken aan een steeds moeilijker foerageertaak. De vogels leerden hoe ze een deksel van een putje moesten tillen om toegang te krijgen tot zaden. De beste zangers bleken veruit de beste leerlingen. Hoe meer lettergrepen hun liedje bevatte, hoe minder pogingen ze nodig hadden om de truc te leren. Die correlatie bestond alleen voor het totaal aantal lettergrepen. Saillant detail: dat is nu net de zangparameter die zebravinkenvrouwtjes het meest sexy vinden.